İdrarda İltihap Neden Olur, Belirtisi ve Nasıl Geçer ?

İdrarda iltihap, beyaz tortu veya parçaçıklar, kanama, yanma gibi şikayetler genel olarak İdrar Yolu Enfeksiyon‘larında  görüldüğünden, idrarda iltihaba genellikle İYE (İdrar Yolu Enfeksiyonu) denir.

Bu yazımızda “idrarda iltihap nedir, neden olur, belirtisi ve nasıl geçer ?” sorularını “Özel Hayat Hastanesi Dahliye Uzmanı Dr. Muhittin PEKUZ” cevaplandırıyor.

Malum en basit gibi görünen dişimiz bile ağırsa hayatı zindan ediyor bize, idrarda iltihap’ta basit bir durum gibi görünse de erken tanınıp tedavi edilmezse nadirende olsa böbrek yetmezliği gibi ciddi sorunlara yol açabilir.

İdrarda İltihap Nedir ?

İdrarda iltihap yani enfeksiyon veya kısaca İYE, hem erkeklerde hem de bayanlarda çok sık görülen, böbrekler, üreterler, mesane veya idrar yollarını tutan bir enfeksiyonu tanımlar.

Yani iltihap bu organların birinde genellikle bakteri türü mikrop kaynaklı enfeksiyon oluşmasıdır.

Bunlar idrarın vücuttan atılmadan önce yapıldığı ve geçtiği organlardır.

İdrarda iltihap, kız çocukları ve kadınlarda daha yaygındır. Bunun nedeni cinsiyetler arasındaki anatomik farklılıklar (kadınlarda daha kısa bir üretra vardır)  olabilir.

 

İdrarda İltihap Neden Olur ?

İdrar normalde steril‘dir yani mikrop bulunmaz.

Bakteriler idrar içine girip çoğalmaya başlarsa iltihap oluşur. Bu durum genelde idrarın vücudun dışına çıktığı idrar yolunun sonu olan üretra’da başlar.

İdrarda iltihap görülmesinin hemen hemen % 80-90‘ından E. Coli (Escherichia coli)  isimli bakteri sorumludur.  Bu bakteri normalde bağırsak ve anüs’ün çevresinde doğal olarak yaşar.

Bu bakteri, anüs çevresindeki bölgeden üretra’nın açıklığına kadar ilerlerse (yanlış genital temizlik ve cinsel ilişki ana nedenlerdir) iltihap gelişebilir.

İdrarda İltihabın Belirtileri Nelerdir ?

İdrarda iltihap, enfeksiyonun tuttuğu organa göre belirti verir. Çoğu insanda idrar yolu enfeksiyonu semptomları olmasına rağmen, bazılarında ise yoktur.

Üst üriner sistemdeki yani böbrek, üreter ve mesane gibi organların iltihabında ana yakınma idrar yapma ile ilgilidir.

İdrar yaparken yanma, idrara ani sıkışma, idrar kaçırma, sık idrar çıkma isteği, idrarda kan gelmesi, kadınlarda vajinal akıntı başlıca şikayetlerdir.

Böbrek tutulumunda (Pyelonefrit de denir) genellikle ateş, titreme, bulantı, kusma, halsizlik görülür.

İdrar yolunun son açıklığı olan Üretra iltihabı Üretrit‘te ise pürülan (pis) akıntı, beyaz tortu veya parçaçıklar ve dizüri yani idrarda yanma olur.

Prostat iltihabı olan Akut Prostatit olgularında ise ağrı ve dolgunluk hissi ile birlikte ateş olur.

Yumurtalıkta tek taraflı ağrı ve şişlik varsa Epididimis iltihabı olan Epididimit ve Testis iltihabı olan Orşit akla gelir.

İdrarda İltihap Bulaşıcı mıdır ?

Hayır.

Üriner sistem enfeksiyonları (İYE’ler) bulaşıcı değildir.

İdrarda İltihap için Ne Zaman Doktora Gidilmeli ?

Üstte saydığımız belirtiler varsa hiç kendiniz uğraşmayın, hemen bir  doktora başvurun.

 

İdrarda İltihap Nasıl Teşhis Ediliyor ?

İdrarda iltihap doktor tarafından kişinin semptomları, tıbbi ve cerrahi geçmişi ve yaşam tarzı hakkında verdiği bilgilere dayanılarak teşhis edilebilir.

Fiziksel muayene ve laboratuvar testleri ise tanıyı kesinleştirir.

Belki duymuşsunuzdur, laboratuvarda (TİT) Tam İdrar Tahlili ve gerekiyorsa İdrar Kültürü esti yapılır. Bu, doktora, enfeksiyona neden olan bakterileri ve bu bakterilerin direnç veya duyarlılığa sahip oldukları antibiyotikleri söyler.

Kan testleri, Piyelonefrit veya Böbrek Yetmezliği gibi ağır bir durum olmadığı sürece genellikle gerekli değildir.

Semptomlarına bağlı olarak cinsel yönden aktif kadınlarda Pelvik muayene gerekebilir, çünkü pelvik enfeksiyonları üriner sistem enfeksiyonuna benzer semptomlara neden olabilirler.

Erkeklerde Genital muayene gerekebilir, kişi erkek ise, ağrı veya pis beyaz akıntı, idrarda yanma varsa ve yaşı da 40 ve üstü ise muhtemelen bir Prostat muayenesi yapılacaktır.

Nadiren ağır durumlarda Ultrason ile böbrek ve mesane problemleri değerlendirilebilir.

İdrarda İltihap Nasıl Önlenir ve Tedavi Edilir ?

İdrarda iltihap oluşmaması için;

Kadınlar ve kızlar, tuvalet sonrasında genital bölgelerini önden arkaya doğru silmelidir. Bu, bakterilerin anüsden idrar yoluna girmelerini önlemeye yardım eder.

Mesaneyi düzenli ve tamamen boşaltın, özellikle cinsel ilişkiden sonra.

Bol miktarda sıvı, özellikle de su için.

Her wc sonrası ellerinizi iyice sabunlayın.

Mesaneyi tahriş eden kahve, alkol ve baharatlı gıdalardan kaçının.

İdrarda iltihap belirtileri başlamışsa;

Doktora başvurun. O size gerekli tedaviyi uygulayacaktır.

Gerekli görürse antibiyotik verecektir. İlaçların türü ve tedavinin süresi şartlara bağlıdır.

Tedavide kullanılan yaygın antibiyotiklere örnek olarak amoksisilin, sülfametoksazol /trimetoprim (Bactrim), siprofloksasin, nitrofurantoin ve diğerleri sayılabilir.

Doktorunuz, gerekli görürse durumunuza ve belirli etken organizmalara uygun ilaçları seçecektir.

Evinizde ağrıyı azaltmak için doktorunuzun verdiği ilaçlara ilaveten sıcak su torbası kullanabilirsiniz.

İdrarda İltihap Antibiyotik Tedavisinden Kaç Gün Sonra Geçer ?

Belirtiler genellikle ilacın başlamasından itibaren 24 saat içerisinde düzelir. Ama mikropların ölmesi için belirtilen antibiyotikleri doktorunuzun size söylenen gün kadar ve eksiksiz almaya devam edin. Bu süre genellikle 14 gün‘dür.

Böbrek iltihabı (Pyelonefrit) ise tedaviye daha geç cevap verir.

Hasta genellikle 24 saat içerisinde rahatlar, ancak tüm semptomların çözülmesi daha uzun sürecektir.

 

 

Yorum Yaz - Soru Sor