Over (Yumurtalık) Rezervi Nasıl Ölçülür ? & AMH Testi Nedir, Neden Yapılır ?

Over rezervi yani yumurtalık kapasitesini değerlendiren testlerden biri olan AMH testi sıklıkla istenen testlerdendir.

Kadınlarda cinsel olgunluk (ergenlik) başladığında her iki over (yumurtalıkta ) yaklaşık 400.000 yumurta hücresi bulunur. Her ay 1000 adeti tüketilir ve ortalama 300-400 defa adet görerek de menopoza girilir.

 

 

Çeşitli doğumsal anomaliler, radyoterapi ve kemoterapi alma, genetik anomaliler,geçirilmiş hastalıklar vs ile erken menopoza girilebiliyor.

Bu nedenle özellikle 35 yaşına girmiş veya ailesinde erken menopoz hikayesi olan bayanların en azından yılda bir kez over rezervini anlama açısından basit kan testleri yaptırmaları yerinde olur.

Yumurtalığın rezervini anlamak için birçok yöntem var.

Radyolojik ve klinik yöntemlere girmeden en çok kullanılan kan testlerini çok kısa olarak özetleyelim;

FSH ölçümü:

Adetin 3.gününde bakılır. Niye 3.gün diye aklınıza takılırsa kısaca bu dönemde FSH’ı baskılayan E2 (estradiol) seviyesi en azdır, böylelikle yalancı olarak yüksek E2 ye bağlı FSH baskılanması etkisini en aza indirilmiş olur.

Örneğin FSH ölçümü 3 değilde 9.günde yapılsaydı daha yüksek E2 seviyeleri olacağından FSH baskılanacak ve yalancı olarak düşük ölçülecekti.

Adetin 3.gününde yapılan ölçümde FSH < 15, daha da iyisi < 10 ıu/ml  ise over rezervi iyidir denir.

Yani bu dönemde FSH DÜŞÜKSE İYİDİR.

FSH seviyeleri > 20 IU/ml olanlarda gebelik şansı çok azdır.

Yine LH seviyesi de düşükse iyidir.

Estradiol (E2) ölçümü:

Adetin 3.gününde ölçülür.

Düşük olması iyidir, FSH kadar duyarlı ve güvenilir olmasa da < 75pg/ml, yani düşük olması istenir.

75-80 üstü E2 seviyelerinde FSH yüksek olmasa bile gebelik şansı çok azalır.

E2 yüksekliği foliküler gelişmenin uygunsuz olarak hızlı olduğunu, prematür overleri, over yaşlanmasını veya folikül kistlerini gösterir.

Aynı zamanda FSH’ıda baskılayarak over uyarılmasını da bozarak olayı daha da kötü hale getirir.

İnhibin B ölçümü:

Bu hormon overden salgılanır,

FSH’ı baskılar. Ne kadar düşükse o kadar kötüdür.

Adetin 3.gününde < 45 pg/ml olması gebelik şansının düşük olduğunu gösterir.

45 pg/ml yani YÜKSEK OLMASI İSTENİR.

AMH (Anti-Müllerian Hormon) :

AMH over yani yumurtalık rezervini değerlendiren en iyi kan testi olarak kabul edilir. Overlerde üretilen bir protein hormondur.

AMH’nin esas görevi yumurta gelişimini belli basamaklarda yani gerektiğinde baskılamak ve aşırı yumurta gelişimini engelleyerek yumurta hacmini dengelemektir.

Yumurtalıktaki foliküller büyüdükçe AMH sentezi de artar.

Testin E2, FSL ve LH’a göre avantajı onlar gibi menstrüel siklus boyunca dalgalanma göstermemesi, kanda nispeten sabit oranda kalmasıdır.

Bu nedenle onlar gibi adetin 3. gününde kan alınması şart değildir.

Değerlendirme genel kanı şöyledir;

< 0.3 ng/ ml : düşük over rezervi yani gebelik olasılığı çok düşük

0.7 – 1.0 ng / ml : Normalden az over rezervini gösterir, gerekirse tüp bebek de dahil bir an önce çocuk sahibi olma yollarına başvurulmalıdır.

1.0 ng / ml : Normal over rezervidir.

Özetle AMH SEVİYESİNİN > 1.0 ng/ml OLMASI İSTENİR.

Peki Ovulasyon (yumurtlama) olup olmadığı nasıl anlaşılır ?

Adet kanamasının başladığı gün bir adet döneminin başlangıcıdır ve yaklaşık 1 ay sürer.

Bu dönemin başlangıcında FSH hormonu artar ve yavaş yavaş yumurtanın büyümesini sağlar.

Büyüyen yumurtadan Estradiol (E2) hormonu salgılanır ve bu hormon da FSH gibi giderek artar.

Adet döneminin ortasına gelindiğinde yani adet kanaması başladıktan 14 gün sonra FSH ve östrojen hormonu en yüksek seviyelere çıkmış olur, bu sırada hipofizden LH hormonu salgılanmasında ani bir artış olur.

Bu ani LH hormonu piki ovulasyonu yani yumurtlamayı sağlayan ana faktördür.

LH artışından 24-36 saat sonra da ovulasyon olur.

Bazı ticari idrar ovulasyon testleri bu LH artışını saptarlar. Ovulasyon gerçekleştikten sonra östrojen, FSH ve LH azalır, progesteron hormonu artmaya başlar.

Eğer gebelik oluşmazsa progesteron daha sonra azalır ve olay yeni adet kanaması ile biter.

Eğer hamilelik oluşursa progesteron gebeliğin rahim içerisinde devamını sağlar ve azalmadan salgılanmaya devam eder.

Adeti ayda bir düzenli olanlarda adet kanaması başladıktan 12 gün sonra LH bakılmaya başlanır, 5 gün boyunca her gün test yapılabilir. Pozitifse ovulasyon olmuştur denir.

Ovulasyonu anlamak için yapılan bir diğer önemli test adetin 21-24. cü günleri arasında yapılan progesteron testidir.

Kanda progesteron düzeyi 3- 5 ng/ml’in üzerindeyse yumurtlamanın olduğu kabul edilir.

 

Bunları da Merak Edebilirsiniz;

“6.Hastalık Nedir ?”

“Kalp Krizi (Miyokard İnfarktüsü) Nedir ?”

“Bruselloz Nedir, Peynirle Geçer mi ?”

“Diyabet Belirtileri ve Tedavisi”

“Ceviz Saç Dökülmesinde Faydalı mı ?”

“Sivilce Nasıl Geçer ?”

“Mantar Zehirlenmesi Neden Öldürür ?”

“Fındık Kalbi Korur mu ?”

“Selülit Nedir, Nasıl Geçer ?”

“CA 125 Testi Ne İçin İstenir ?”

“Pankreas Kanseri Nedir ?”

“Kistik Fibrozis ve Ter Testi Nedir ?”

“Karaciğer Yağlanması Neden Olur ?”

“Meme Kanseri Belirtileri Nelerdir ?”

“Akciğer Kanserinde Yaşam Süresi Ne kadardır ?”

“Evde Uyuşturucu Testi Nasıl Yapılır ?”

“Sürekli Yorgunluk Neden Olur ?”

“ALT testi Ne İşe Yarar ?”

“Hacamatın Faydaları ve Zararları Nelerdir ?

 

%d blogcu bunu beğendi: