Varis Nedir, Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi Nasıldır ?

Varis her ne kadar kötü huylu bir hastalık olmasa da gerek estetik olarak gerekse işlevsel olarak oldukça rahatsız edici bir ven yani toplardamar hastalığıdır.

Önce biraz damarlarla ilgili kısa bilgiler vereyim.

Venalar (Toplardamarlar) vücuttaki tüm organlardan kalbe doğru  dönen kan damarlarıdır. Farklı organlar, fonksiyonlarını yerine getirmek için kandaki oksijeni kullandıklarında, kullanılan atık ürünleri (örneğin karbondioksit) damarlara salarlar.

Damardaki kanlar daha sonra kalbe taşınır ve atık karbondioksitin serbest bırakıldığı akciğerlere geri döndürülür ve daha fazla oksijen kan tarafından yüklenir ve arterler vasıtasıyla vücudun geri kalanına geri götürülür.

Toplardamarlar, kullanılmayan kan için bir depo görevi görürler. Vücut dinlenirken, vücuttaki mevcut kanın yalnızca bir kısmı dolaşır. Kanın geri kalan kısmı damarlarda aktif kalır.

Variköz damarlar ve örümcek damarları nedir ?

Kanlar düzgün şekilde dolaştırılmadığında damarlar kan havuzlarıyla şişebilir. Varisli damarlar olarak adlandırılan bu görünür ve şişen damarlar bacaklarda ve uyluklarda daha yaygındır, ancak vücudun herhangi bir yerinde gelişebilir.

Büyük varisler gözle görülebilir, palpe edilebilir (dokunduğunda hissedilebilir), uzun ve dilatedir (çapı 4 milimetreden fazla).

Küçük “örümcek damarları” da cildin yüzeyinde görülebilir. Bunlar kısa, ince çizgiler, “yıldız patlaması” kümeleri veya örümcek benzeri bir labirente benzeyebilir. Bunlar genellikle palpabl değildir.

Örümcek damarları uyluk, ayak bilekleri ve ayaklarda en yaygındır.

Yüz üzerinde de görünebilirler. Örümcek damarlarının tıbbi terimi telenjiektazi’dir.

Varis ve örümcek damarları kimde olur ?

Variköz ve örümcek damarı herhangi bir yaştaki erkeklerde veya kadınlarda ortaya çıkabilir, ancak çoğu zaman doğum yapan bayanlarda ve yaşlılarda görülür. Variköz damarlar çok yaygındır. Tahminlere göre, tüm toplumun yaklaşık % 10-15’inde varis veya örümcek damarı sorunu mevcuttur.

Diğer risk faktörleri şunlardır :

Sedanter yani hareketsiz bir yaşam tarzı
Kilo alma
Uzun süreli ayakta durma ve
Gebelik.

Varis ve örümcek damarlarının sebebi nedir ?

Varikoz ve örümcek damarlarının sebepleri tam olarak anlaşılamamıştır. Bazı durumlarda, damarların içindeki kapakların yokluğu veya zayıflığı zayıf venöz dolaşıma (damarlardan kalbe doğru kan akışı) neden olabilir ve varislere yol açabilir.

Damarların içerisindeki valfler, toplardamarların içindeki kanın geriye doğru kaçmamasını sağlamak için normal olarak hareket eder. Çoğunlukla delici damarlar ve bazı derin damarlarda bulunurlar.

Diğer durumlarda, damar duvarlarındaki zayıflıklar kan göllenmesine neden olabilir. Kan damarlarının duvarları normalden daha zayıf olabilir, böylece damarlarda kan hacminde artış, varise neden olur.

Daha az sıklıkla varis nedenleri ise şu hastalıklardır ;

Flebit (damarların iltihabı)
Damarlarda kan pıhtısı veya damar tıkanıklığı
Damarların doğumsal anomalileri

Venöz hastalık (damar hastalıkları) genellikle ilerleyici olup, tamamen önlenemeyebilir. Bununla birlikte, bazı durumlarda, destek çorabı giymek, kilo vermek ve düzenli egzersiz yapmak yararlı olabilir.

Varis belirtileri nelerdir ?

Variköz damarları olan birçok kişide fiziksel belirtiler görülmez. Bununla birlikte, varisli damarlarının kozmetik görünümü hakkında endişeler olabilir.

Variköz damarların belirtileri şunlardır :

Ağrı
Kramp
Kaşıntı
Şişme ve
Yorgunluk.

Daha az görülen ama daha şiddetli belirtiler ise kanama, tromboflebit (variköz ven içinde kan pıhtısı oluşumu), cilt ülseri, sızıntılı bir dermatit veya staz dermatiti’dir.

Uzun süren venöz hastalıkta cilt fibrotik ve yaralı hale gelebilir, ters “kum saati” görünümü oluşabilir. Variköz venlerin bu komplikasyonları derhal bir doktor tarafından değerlendirilmelidir.

Varis nasıl teşhis edilir ?

Varikoz damarlarının değerlendirilmesi, bir doktor tarafından genel bir fizik muayene ile olur.

Yaklaşık 5-10 dakika kadar ayakta durmak, damarları daha görünür hale getirebilir ve bu, variköz damarların boyutunu değerlendirmede doktora yardımcı olabilir.

Variköz damarları değerlendirmek için ultrason kullanılabilir mi ?

Duplex ultrasonografi, venöz sistemin değerlendirilmesinde çok yararlıdır. Ultrason, arızalı damarların varlığının tanımlanmasında ve müdahale gerektiren damarların saptanmasında yardımcı olabilir.

Doppler ultrason (kan akışını algılayabilen ve ölçebilen bir cihaz) ayrıca delici ve derin damarlarda valflerin yeterliliği ve akışı gibi ek bilgiler sağlayabilir. Bu bilgi, cerrahi veya diğer prosedürler göz önüne alındığında özellikle gereklidir.

Varis ve örümcek damarları için hangi tedaviler mevcuttur ?

Variköz damarlara yönelik birçok farklı tedavi mevcuttur. Bu tedaviler, varikoz damarlarının büyüklüğüne ve yerine, semptomların varlığına ve eşlik eden cilt değişikliklerinde (örneğin, şişme, dermatit veya ülserasyon) farklılık gösterir.

Potansiyel tedaviler aşağıdakileri içerir :

Otururken veya uyurken bacağın yükseltilmesi
Tekli veya çok katmanlı sistemler ile kompresyon sargısı
Sıkıştırma çorapları
Skleroterapi (pıhtı oluşturmak ve damarın kalıcı olarak yok edilmesi için damara bir sıvı veya köpüğün enjekte edilmesi)
Anormal damarların laser, radyofrekans veya diğer yöntemlerle ablasyonu (tahrip edilmesi)
Ameliyat (varikoz damarlarının çıkarılması, “flebektomi” veya damar soyma dahil).

Genel olarak, skleroterapi ve lazer tedavisi örümcek damarlarının tedavisinde (telenjiektaziler) yararlıdır, ancak ablasyon ve cerrahi, daha büyük variköz damarlar için daha iyi bir seçenek olabilir.

Tedavi her zaman gerekli mi ?

Varis ve örümcek damarları öncelikle kozmetik bir sorunsa, hayır. Ancak sıkıştırma terapisine yani varis çoraplarına cevap vermeyen ağır vakalar, özellikle ülser ve dermatit ile ilişkili durumlar genellikle daha ileri tedaviye ihtiyaç duyar.

Sıkıştırma çorapları (varis çoparları) varisli damarlara nasıl yardımcı olabilir ?

Sıkıştırma çorapları, bacakları belirli basınçlara kadar sıkarak, damarlarda kan göllenmesini ve basınç miktarını azaltarak etki eder.

Mevcut çorapların çeşitli markaları, stilleri ve renkleri vardır. Bacağın etrafına uygulanan basınç derecesi bir sağlık uzmanının rehberliğinde olmalıdır. İdeal olarak, bacak şişmediğinde takılmalıdırlar. Yaşlı veya obez bireyler çoğunlukla çorabı giymekte güçlük çekerler; bu durumda  ayakta iken giyilmelidir.

Bu çoraplar genellikle zamanla sıkıştırma derecesini bir derece kaybederler, bu nedenle düzenli olarak değiştirilmesi gerekebilir.

Skleroterapi nedir?

“Skleroterapi” ile amaç kabaca damarı çürütmek ve yok olmasını sağlamaktır. Doğrudan damara bir madde enjekte edilir, bu solüsyon veni tahriş eder ve damarın şişmesine neden olur ve kan pıhtılaşır. Daha sonra damar skar dokusuna dönüşür ve sonunda kaybolur.

Skleroterapi genellikle örümcek venler ve varisler için kullanılır. Çapı 15 mm’ye kadar olan damarlar başarıyla tedavi edilir genelde.

Skleroterapi ile, solüsyon enjekte edildikten sonra damar çevresindeki doku genellikle birkaç gün sıkıştırma bandajları ile sarılır ve damar duvarlarının birbirine yapışması sağlanır. Bu yöntem ve varyasyonları 1920’lerden beri kullanılmaktadır.

Skleroterapinin potansiyel yan etkileri ve komplikasyonları nelerdir ?

Skleroterapi uygulanan bazı hastalarda, enjekte alanda koyu renkli renk bozulması (hiperpigmentasyon) meydana gelebilir. Bu genellikle tedavi edilen kan damarındaki kırmızı kan hücrelerinin ayrışması nedeniyle olur. Çoğu durumda bu renk değişikliği 6 ay içinde tamamen ortadan kalkar.

Bir diğer potansiyel problem, skleroterapi ile tedavi edilen alana yakın yeni örümcek damarlarının oluşmasıdır. Bu bazı hastalarda olabilir, ancak bu yeni damarlar da genellikle 6 ay içinde ortadan kalkar.

Nadir görülen komplikasyonlar, enjeksiyon bölgesi etrafında bir ülser veya küçük yüzey damarlarında (yüzeyel tromboflebit) küçük kan pıhtılarının oluşumudur.

Skleroterapi varis ve örümcek damarları olan herkes için  güvenli midir ?

Skleroterapi genellikle varikoz ve örümcek damarlarının tedavisinde çoğu insan için güvenlidir. Bununla birlikte, yürüyemeyen (ayaktan olmayan)  insanlarda skleroterapi yapılmamalıdır.

Skleroterapi için diğer kontrendikasyonlar yani “uygulamanın yapılmaması gereken durumlar” obezite, derin damarlarda kan pıhtısı, sklerozan ajana karşı alerji, gebelik ve arteryel tıkanıklık (variköz ven yakınındaki atardamardaki tıkanan kan akımı) dır.

Variköz damarların tedavisinde hangi cerrahi prosedürler uygulanabilir ?

Variköz damarlar cerrahi olarak “kötü” damarları ortadan kaldırarak tedavi edilir. Bu kanı, kalan sağlıklı damarlardan akmaya zorlar.

Damar soyma ameliyatında sorunlu damarlar, esnek bir aletin ven üzerinden geçirilmesi ve kasık yakınındaki bir kesikten çıkarılması yoluyla “soyulur”. Bu damarların küçük kolları da bu cihaz ile soyulur veya bir dizi küçük kesiden çıkarılır.

Bu soyma yöntemi 1950’lerden beri kullanılmaktadır. Bu genellikle ayakta tedavi cerrahi prosedürleri kullanılarak yapılır ve nadiren genel anestezi gerektirir.

Örümcek damarları ameliyatla alınamaz. Bazen, örümcek damarları besleyen daha büyük varikoz damarlar çıkarıldığında ortadan kaybolurlar. Geride kalan örümcek damarlar da skleroterapi ile tedavi edilebilir.

Bu işlemler acı verir mi ?

Bu prosedürlerin tümü için, kişinin hissettiği ağrı miktarı, kişinin ağrıya karşı genel toleransına, tedavilerin ne kadar geniş olduğuna, vücudun hangi kısımlarında tedavi edildiğine, komplikasyon olup olmadığına ve diğer faktörlere bağlı olarak değişir.

Cerrahi anestezi altında yapıldığından, işlem sırasında ağrı hissettirilmez. Anestezi bittikten sonra, keside veya yakınında ağrı olabilir.

Skleroterapi için ağrı derecesi, kullanılan iğnenin boyutuna ve hangi çözeltiye enjekte edildiğine bağlı olacaktır.

Çoğu kişi, en acı verici madde olarak hipertonik salini tarifler ve enjekte edildiğinde birkaç dakika yanma ve kramp hissi yaşar. Bazı doktorlar ağrıyı en aza indirgemek için hafif bir lokal anesteziği salin solüsyonuyla karıştırırlar.

Varikoz ve örümcek damarlarını tedavi etmek için lazer kullanılabilir mi ?

Örümcek damarları ve küçük varis damarları cildin yüzeyinden uygulanan lazerle tedavi edilebilir.

Lazer, cildin yüzeyindeki küçük damarları yok eden yoğun bir enerji uygular. Sonuçlar değişkendir ve bazı yararlar sağlamak için birden fazla tedavi gerekli olabilir.

Bu prosedür genellikle skleroterapi ve damar sıyırma yönteminden daha az invazivtir (iğne veya kateter sokulması gerekmez). Lazer tedavisinden sonra ortaya çıkabilecek muhtemel bir sorun derinin geçici bir renk değişikliğidir.

Büyük varisler, endovenöz (damar içi) kateteri ablasyonu veya lazer cerrahisi ile tedavi edilebilir. Bu temelde alt bacaktaki büyük bir damara (safen ven) bir sondanın (veya kateterin) sokulmasını ve lazerle üretilen ısıyı uygulayarak damarı kapatmayı içerir.

Bu tekniğin daha az ağrılı olduğu kanıtlanmıştır ve ayrıca damar soyma ameliyatına kıyasla daha hızlı bir iyileşme süresi vardır.

Varis ve örümcek damarlarını hangi doktorlar tedavi eder ?

Cerrahi tedaviyi sağlayan doktorlar (damar sıyırma ve laser ablasyon) genel ve damar cerrahlarıdır.

Skleroterapi ve lazer tedavisi genellikle dermatologlar tarafından gerçekleştirilir, ancak bazı genel, vasküler ve plastik cerrahlar da skleroterapi tedavisi uygularlar.

Çok sık sorulan sorudur, varisim var kime gideyim ?

Önce bir göğüs kalp damar cerrahına gidin.

Bu tedavilerin yan etkileri nelerdir ?

Hastalar her tedavinin emniyet ve potansiyel yan etkileri konusunda doktorlarıyla görüşmelidir. Doktorunuz işlem yapacaksa  prosedürün risklerini açıkladığı “bilgilendirilmiş onay” formlarını size okutacak ve onay isteyecektir, bunu iyi okuyun.

Damarların cerrahi olarak çıkarılması için potansiyel yan etkiler, bulantı, kusma ve post-operatif yara enfeksiyonu riski de dahil olmak üzere anestezi altında yapılan herhangi bir ameliyat için olanları içerir.

Cerrahi aynı zamanda küçük kesilerin yapıldığı yerlerde yara izi ile sonuçlanabilir ve kan pıhtısı oluşumu da potansiyel bir komplikasyondur.

Skleroterapi için, yan etkiler enjeksiyon için kullanılan maddeye bağlı olabilir. Örneğin, sodyum tetradesil sülfat (Sotradecol), bazen şiddetli olabilen allerjik reaksiyonlara neden olabilir. Hipertonik tuz çözeltisinin alerjik reaksiyonlara neden olması muhtemel değildir.

Ciltte herhangi bir madde deriyi yakabilir (iğne düzgün bir şekilde takılmazsa) veya cildi kalıcı olarak zedeleyebilir veya “lekelenebilir” (bu kahverengimsi izler, damar enjekte edildikten sonra kan hücrelerinin doku boyunca saçılmasıyla ortaya çıkar ve zamanla solup kalabilir). Bazen skleroterapi kan pıhtılarının oluşmasına neden olabilir.

Lazer tedavileri, skar oluşmasına ve cildin renginde değişikliklere neden olabilir.

Tüm bu tedavilerin en endişe verici komplikasyonu kan pıhtılarının oluşmasıdır; kan pıhtıları, kan inceltici veya başka tedaviler de dahil olmak üzere daha ileri tedavileri gerektirebilir, ölüme neden olma riski çok düşüktür.

Varis veya örümcek ven tedavisi ne kadar sürer ?

Birçok faktör, tedavi edilen varikoz damarlarının tekrar ortaya çıkma oranını etkileyecektir. Bunlar, altta yatan teşhisi, kullanılan yöntemi ve belirli durumun tedavisine uygunluğunu ve doktorun becerisini içerir.

Bazen vücut cerrah tarafından alınmış olanın yerine yeni bir damar oluşturur. Skleroterapi ile tamamen yok edilmemiş enjekte edilen bir damar yeniden açılabilir.

Pek çok çalışma, variköz damarların skleroterapi sonrasında veya cerrahiyi takiben tekrarlama olasılığının  yüksek olduğunu bulmuştur. Bununla birlikte, bilimsel olarak hiçbir tedavi metodu zaten nüksü yani tekrarlamayı tek başına engelleyemez.

Her türlü işlemde, tekrarlama oranları zamanla birlikte artar. Ayrıca, varis sıklıkla ilerleyici bir hastalıktır ve tedavi olunsa bile gelecekte yeni varikoz veya örümcek damarlar oluşabilir.

Varis veya örümcek damarları için hangi tedavi diğerlerinden daha iyi ?

Venöz hastalığı tedavi etmek için seçilecek yöntem hekimin teşhisine, tedavi edilecek damarların boyutuna ve hastaya dayandırılmalıdır:

Tedavi geçmişi, yaş, alerji öyküsü ve diğer faktörlerin yanı sıra ameliyat ve anesteziyi tolere etme yeteneğine göre tedavi metodu seçilir.

Yukarıda belirtildiği gibi, küçük örümcek damarları cerrahi olarak alınamaz ve sadece skleroterapi ile tedavi edilebilir.

Varis nasıl önlenebilir ?

İşte asıl mesele bu. Bir kez varis olundumu hem tedavisi zordur hem de tekrarlama riski yüksektir. Onun için ne yapacağız korunmak için ;

Periyodik olarak bacaklarımızı yükselteceğiz, yatarken altına yastık koyup bir müddet dinlendirmek iyidir.

Uzun süre ayakta durmayacağız.

Düzenli egzersiz ve kilo kontrolü yapacağız. Tabi günümüzde demesi kolay, kilo vermek zor ama uğraşacağız.

“Neden Kilo Veremiyorum” adlı yazımı buradan okuyabilirsiniz.

Damarlarımızı güçlendirmek için bol bol diyetle C vitamini, K vitamini alacağız ve ailede varis sorunu varsa veya varis başlamıssa bitkisel “at kestanesi kapsülü” kullanacağız.

“Vitamin C ne işe yarar” için buraya tıklayın.

“Vitamin K ne işe yarar” için ise buraya tıklayın.

Bu “At Kestanesi”nde damarları güçlendiren “P vitamini (bioflavonoidler)” ve “aescin” adlı madde var. Tam bir varis dostu bitkidir.

Aşağıda verdiğim banner’a tıklayıp sizler için seçtiğim bu “at kestanesi kapsülü” nü alıp kullanabilirsiniz.

 

 

Üstte saydığım önlemlerle varis gelişmesini ciddi oranda önleyebilir veya varsa ilerlemesini yavaşlatabilirsiniz.

 

Bunları da Merak Edebilirsiniz;

“Ceviz Saç Dökülmesinde Faydalı mı ?”

“Fındık Kan Yağlarını Düşürür mü ?”

“Mantar Zehirlenmesi Neden Öldürür ?”

“CA 125 Testi Ne İçin İstenir ?”

“Pankreas Kanseri Nedir ?”

“Kistik Fibrozis ve Ter Testi Nedir ?”

“Karaciğer Yağlanması Neden Olur ?”

“Meme Kanseri Belirtileri Nelerdir ?”

“Akciğer Kanserinde Yaşam Süresi Ne kadardır ?”

“Evde Uyuşturucu Testi Nasıl Yapılır ?”

“Sürekli Yorgunluk Neden Olur ?”

“ALT testi Ne İşe Yarar ?”

“Hacamatın Faydaları ve Zararları Nelerdir ?”

 

 

Yorum Yaz - Soru Sor