Anyon Açığı (Anyonik Gap) Nedir, Hesaplama Formülü ?

Anyon Açığı (Anyonik Gap) genellikle metabolik asidozların değerlendirilmesi ve uygulanan tedaviye alınan cevabın izlenmesi sırasında istenir.

Normal koşullarda kanda bulunan anyonların toplamı ile katyonların toplamı arasında bir denge bulunur.

Na+ + ölçülmeyen katyonlar = Cl- + HCO3 – + ölçülmeyen anyonlar.

Ancak anyon ve katyonların tamamı ölçülmediğinden bu dengenin korunup korunmadığı ve özellikle de karşılaşılan asidoz tablolarının anyon açığını artırıcı türden olup olmadığını belirlemek amacıyla anyon gap hesaplamasına ihtiyaç duyulur.

Ölçülmeyen katyonlar K+ , Ca++ ve Mg++; ölçülmeyen anyonlar ise proteinler, PO4 3- , SO4 2- ve organik asitlerdir.

Hesaplama iki şekilde yapılabilir:

1) Na+ – (Cl- + HCO3 – )

2) (Na+ + K+ ) – (Cl- + HCO3 – )

Her bir hesaplamanın referans aralıkları farklıdır.

Anyon Açığı Artışı Nedenleri

Laktik asidoz ve Ketoasidoz, Anyon gap’in en belirgin şekilde arttığı Metabolik asidoz tablolarıdır.

Bu tablolarda anyon gap 30 mEq/L üzerine çıkabilir.

Beta Hidroksibütirat ve Asetoasetat artışına neden olan Ketoasidoz, Diyabet, Alkol kullanımı veya açlığa bağlı olarak; Laktik asit artışına sebep olan Laktik asidoz, şoka, aşırı müsküler egzersize veya Laktik asit sendromuna bağlı olarak gelişebilir.

Etilen glikol (Antifreeze)

Aspirin

Paraldehit

Metanol gibi maddelere bağlı zehirlenmeler.

Fosfat, negatif yüklü amino asitler ve sülfat artışının görüldüğü Üremi tablosunda da Anyon gap büyür.

Plazma protein konsantrasyonunun artışına neden olan ileri derecede Dehidratasyon da Anyon gap artışına yol açar.

Rabdomiyolizis ve Nonketotik Hiperglisemik koma da Anyon gap artışına neden olan diğer durumlar arasında sayılabilir.

İshale bağlı Hiperkloremik Asidozda, gastrointestinal HCO3 – kaybı da olacağı için asidoza rağmen Anyon gap normal bulunur.

Bazı formdaki Renal Tubüler Asidozlarda da Anyon gap normal olabilir.

Anyon Açığı Düşüşü Nedenleri

Çeşitli dilüsyonel durumlarda

Hiperviskoziteye neden olan hastalıklarda

Pozitif yüklü proteinlerin artışına neden olan bazı tip Paraproteinemilerde

Hipoalbüminemi‘lerde

Ölçülmeyen katyon konsantrasyonlarında (K+ , Mg2+, Ca2+, Li+ ) belirgin artma olduğunda anyon gap düşük bulunur.

Numune:

Serum.

Referans Aralığı:

Kullanılan formüle göre değişir.

Na+ – (Cl- + HCO3- ) formülü için referans aralık: 7.0 – 16.0 mEq/L.

(Na+ + K+ ) – (Cl- + HCO3- ) formülü için referans aralık: 10.0-20.0 mEq/L.

 

 

error: Oops. iceriklerimiz okuman icindir, kopyalaman icin degil !