Civa Testi ve Zehirlenmesi Nedir ? & Civa Nedir, Nerelerde Kullanılır ?

Civa ölçümüne civa toksitesi olasılığının değerlendirilmesi amacıyla başvurulur.

Cıva oda sıcaklığında sıvı halde olan tek metal olup, kolayca buharlaşabilir.

Tepkimeye girmemiş metalik cıva (elemental cıva), inorganik ve organik cıva bileşikleri kağıt, deri, boya endüstrisinde ve elektrikli aygıtlar, pil, termometre gibi ölçüm gereçlerinde, antiseptik olarak, diş hekimliğinde amalgam yapımında kullanılmaktadır.

Cıva, klorür ve yakıcı madde üretiminde elektroliz basamağında ve altının arıtılmasında da yaygın olarak kullanılır.

Deniz canlıları da biyolojik olarak metil cıva biriktirebilir ve bunların tüketilmesi yoluyla zehirlenme belirtileri görülebilir.

Toksik Etki Mekanizması

Cıvanın toksik etkisi kimyasal bileşimine ve karşılaşma yoluna göre değişir.

Zehirlenme daha çok metalik cıva buharının solunması sonucu olur. Buharı renksiz ve kokusuz olduğundan varlığı fark edilmeyebilir.

Civa organizmada sülfidril gruplarıyla etkileşime girer, enzim etkinliğini bozar, hücre ölümüne neden olur.

Toksik Miktar

Metalik cıva buharının acil yaşam tehdidi oluşturan miktarı 10 mg/m3’tür.

Ortamda izin verilebilecek en yüksek cıva (buhar) miktarı 0,1 mg/m3’tür. Cıva klorür en toksik inorganik cıva bileşiklerindendir.

Ağız yoluyla alındığında 0,5-2 g’ı öldürücüdür. Organik cıvanın öldürücü miktarı 10-60 mg/kg’dır.

Kronik olarak 10 mikrogram/kg/gün alındığında ise sinir sistemi ve üreme sistemi üzerine toksiktir.

Belirti ve Bulgular

Cıva tuzlarının ağız yoluyla alınması:

Hipertermi, karın krampları, kanlı ishal, sindirim kanalında kanamalı ülser ve nekroza neden olabilir.

Metalik cıvanın ağız yoluyla alınması:

Cıvalı termometre ve amalgamda bulunan metalik cıvanın emilimi çok yavaştır ve dışkı yoluyla atılmasını geciktirecek sindirim kanalı motilitesinde yavaşlama olmadıkça akut zehirlenmeye yol açmaz.

Akut metalik cıva solunması:

Başlangıçta ateş, baş ve kas ağrısı, ağız ve boğazda yanma, gingivostomatit, ağızda metal tadı, bulantı, kusma, ishal ve karın krampları görülür.

Metalik cıva buharı akciğerlerden kolayca emilerek beyne ulaşır. Tremor, aşırı sinirlilik, unutkanlık, güçsüzlük ve görme bozuklukları gibi merkezi sinir sistemi belirtileri gelişir.

İlk 4 saat içinde akut solunum sıkıntısı sendromu (ARDS) gelişebileceği akılda tutulmalıdır.

Ölümcül kimyasal pnömoni ve kardiyojenik olmayan akciğer ödemine neden olabilir, seyrek olarak akut böbrek ve karaciğer hasarı gelişebilir.

Kronik cıva solunması:

Kronik zehirlenmede sinir sistemi ve böbreklerde kalıcı hasar oluşabilir. Sık rastlanan bulgular arasında nöropsikiyatrik bulgular, böbrek işlevlerinde bozukluk ve gingivostomatit bulunur.

Böbrekte proksimal tubul hasarı sonucu, oligüri, anüri, üremi, proteinüri, bikarbonat düşüklüğü görülebilir ve nefrotik sendrom gelişebilir.

Daha seyrek olarak kas felci görülür.

Cıva plasentadan geçer, çok küçük miktarda cıvayla kronik olarak karşılaşan gebelerde fetus olumsuz etkilenebilir.

Civa zehirlenmesinde tanı

Öykü, belirti, bulgu ve laboratuvar sonuçlarının değerlendirilmesi ile konur.

Asitle yıkanmış temiz bir kap, karanlıkta ve buz içinde gönderilmelidir.

Organik civada kan, inorganik civa zehirlenme şüphesinde idrar tercih edilir.

İyotlu ilaçlar yalancı düşük sonuca neden olabilir.

İdrar ve kan cıva düzeyleri ölçülmelidir. İdrar cıva düzeyleri tablonun ciddiyetini değerlendirmede yararsızdır ancak tanıyı kesinleştirir.

İdrar ve kan cıva düzeyleri daha önce cıvaya maruz kalmamış bireylerde 5 µg /L’nin altındadır.

İşyerinde cıvaya maruz kalanlarda düzey, haftalık ölçümlerde kanda 15 µg /L’nin, idrarda ise gram kreatinin başına 35 µg altında olmalıdır.

Solunum yolu ile olan zehirlenmelerde akciğerde yaygın, iki taraflı infiltrasyon,ağız yoluyla zehirlenmelerde ise bağırsakta cıva birikimi saptanabilir.

Referans değerler :

24 saatlik idrarda : <20 µg/L / <0.10 mmol/L
Tam kanda : 0.6–59.0 µg/L / 3.0–294.4 mmol/L
Toksik: >150 µg/L / >0.75 mmol/L
Öldürücü: >800 µg/L / >4.0 mmol/L

 

Bunları da Merak Edebilirsiniz;

“6.Hastalık Nedir ?”

“Kalp Krizi (Miyokard İnfarktüsü) Nedir ?”

“Bruselloz Nedir, Peynirle Geçer mi ?”

“Diyabet Belirtileri ve Tedavisi”

“Ceviz Saç Dökülmesinde Faydalı mı ?”

“Sivilce Nasıl Geçer ?”

“Mantar Zehirlenmesi Neden Öldürür ?”

“Fındık Kalbi Korur mu ?”

“Selülit Nedir, Nasıl Geçer ?”

“CA 125 Testi Ne İçin İstenir ?”

“Pankreas Kanseri Nedir ?”

“Kistik Fibrozis ve Ter Testi Nedir ?”

“Karaciğer Yağlanması Neden Olur ?”

“Meme Kanseri Belirtileri Nelerdir ?”

“Akciğer Kanserinde Yaşam Süresi Ne kadardır ?”

“Evde Uyuşturucu Testi Nasıl Yapılır ?”

“Sürekli Yorgunluk Neden Olur ?”

“ALT testi Ne İşe Yarar ?”

“Hacamatın Faydaları ve Zararları Nelerdir ?”

 

Bir Cevap Yazın

error: Oops. iceriklerimiz okuman icindir, kopyalaman icin degil !
%d blogcu bunu beğendi: