Hangi Kripto Paraya Yatırım Yapmalı – Bitcoin Alınır mı ? – 2018

Kripto paralar (şifreli, sanal paralar) özellikle 2017 yılında yıldızı aniden parlayan finansal enstrümanlar oldu.

Kripto paralar, Dolar, Euro, Sterlin, Altın, Petrol ve Borsa gibi birçok yatırım araçları arasında en fazla konuşulan ve tartışılan, yatırımı çılgınlık boyutuna gelen bir alan olsa da son zamanlarda birçok büyük şirket, banka ve hatta devletlerin de bu paralarla işlem yapması, hatta üretmesi ilgiyi daha da artırdı.

Bu yazımızda “kripto para nedir, en önemli 8 kripto para hangisi ve hangisi yatırım için uygun ?” sorularını yanıtlamaya çalışalım.

2017 başlarında kripto para birimlerinin toplam piyasa değeri 17.7 milyar dolardı. Bununla birlikte, Aralık ayının sonlarına doğru bu rakam 650 milyar doları aştı ve yaklaşık bir yılda % 3.500’den fazla bir artış kaydetti.

Piyasa değeri bazında dünyanın en popüler ve değerli sanal parası ise herkesçe malum Bitcoin.

Günümüzde ise ticareti yapılabilen yaklaşık 1.400 adet sanal para çeşidi mevcut.

Bitcoin harici diğer 8 önemli kripto paraya geçmeden önce şu Bitcoin nedir kısaca ona bakalım.

Bitcoin Nedir ?

Bitcoin (kısaca BTC) açık kaynaklı bir kod olarak yayınlanmış bir dijital para birimi.

2008 yılında japon Satoshi Nakamato takma adını kullanan Avustralyalı  Craig Wright tarafından üretildi. Zamanla o kadar değerlendi ki şu an artık döviz kurlarıyla yarışır duruma geldi.

Bitcoin Elde Taşınır mı ?

Milyonlarca kişinin kullandığı bitcoin dijital para birimi yani fiziksel bir karşılığı yok.

Bitcoin ile internetten alışveriş yapabilir, çeşitli exchange sitelerinde Türk lirasına ve çeşitli ülkelerin para birimlerine çevirebilirsiniz. Ama cebinizde taşıyamazsınız çünkü sanal.

Bitcoin Nasıl Üretiliyor ?

Bitcoin madenciliği, sanal para üretmek demektir, gerçek madencilikle alakası yok.

Standart bilgisayarlar ile bitcoin madenciliğini yapmak oldukça verimsizdir. Sadece bu iş için özel makineler üretilmiş olup dünyanın birçok yerinde büyük bitcoin tarlaları kurulmuştur.

Madencilik yapmak için ilk önce çok iyi bir ekran kartına ve bir bilgisayara ihtiyaç vardır. Bitcoin madenciliği yapmak tamamen işlemciyle alakalı bir durumdur ve günümüzde bu işi yapan işletme sayısı çok azdır.

Bitcoin Nerelerde Kullanılıyor ?

Bitcoin dünyanın hiçbir yerinde resmi para birimi olarak kabul görmüyor ama Türkiye, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada ve Avrupa Birliği ülkelerinde kullanımına izin var.

Japonya da artık online ödeme birimi olarak bitcoini kabul etti. Bitcoin kullanma ve üretimi ise bazı ülkelerde yasak.

“Türkiye’de Bitcoin Kabul Eden Firmalar” listesi için buraya tıklayınız.

Birçok online alışveriş siteleri de artık Bitcoin kullnıyor.

Microsoft, Dell, Newegg, TigerDirect, AirBaltic, online seyahat websitesi CheapAir, İngiliz Theatre Tickets Direct gibi birçok popüler e-ticaret sitesi bitcoin ödeme sistemini kullanıyor.

Bitcoinler ayrıca hediye kartına (gift card)da  çevrilebiliyor. Bu hediye kartlarını yurtdışındaki Walmart, Amazon, Marks & Spencer, Ryan Air ve Nike gibi mağazalarda kullanmak mümkün.

Bitcoin Yasal mı, Avantaj ve Dezavantajları Neler ?

Ülkemizde Bitcoin’in yasal olmasına yasal ama devlet güvencesi altında değil, yani kendi başınızasınız.

Teknik olarak maksimum 21 milyon adet Bitcoin üretilebilir, bu nedenle enflasyon riski düşüktür.

Bitcoin teknolojisi peer to peer (P2P) sistemiyle yani hiç bir aracı olmadan  ödeme yapma yöntemiyle çalıştığından, hesaplar arası para transferi yapma gibi işlemler daha güvenli ve daha ucuzdur.

Milyarlarca dolar değerinde bile olsa bitcoinler küçük bir hafıza kartında bile taşınabilir.

İzinin sürülemez olması ise suçların daha rahat işlenebilmesi anlamına gelir. Uyuşturucu gibi yasal olmayan maddelerin satılması Bitcoin teknolojisi ile kolaydır.

Bitcoin sisteminin bir diğer dezavantajı ise kaybettiğiniz  ya da ele geçirilen Bitcoin cüzdanınızı geri almak için kullanabileceğiniz bir mekanizmanın olmaması. Bunun için, eğer varsa Bitcoinlerinizi internet bağlantısı olmayan hard disklerde saklayın.

Ödeme sistemi olarak Bitcoin’in kullanıldığı çok fazla yer ise henüz yok.

Bitcoin yatırımı yapmak oldukça riskli de olabilir çünkü 3.000 tl den kısa sürede 40.000 tl lere gelse de bir ay gibi kısa sürede 10.000 dolara kadar da düşmüştü. Yatırımcı psikolojisi ve rakibinin de çok olması dolasıyıyla fiyat değişimleri ani olabilir. Dikkatli düşünüp ona göre yatırım yapın.

Halen Bitcoin Bitcoin (BTC) ve Bitcoin Cash (BCC) olmak üzere iki farklı para birimi halinde işlem görüyor yani bölündü.

2013 tarihinde 100 Amerikan dolarından işlem gören Bitcoin,  2017 yılında rekor seviyede artış gösterdi. Halen bu yazının yazıldığı  21/02/2018 itibarıyla TL bazında 42.ooo TL, Amerikan doları bazında ise $11.000 dolar seviyesinden işlem gören para, günümüzde en pahalı kripto para ünvanını elinde bulundurmaya devam ediyor.

Gelelim Bitcoin alternatifi en iyi 8 kripto paraya;

 

1. Ethereum

Etherum Bitcoin ve Ripple’den sonra en büyük 3.kripto para.

Vitalik Buterin, Charles Hoskinson, Anthony Diıorio ve Gavin Wood adlı 4 kişilik bir ekip tarafından kurulan para, bitcoin mantığından yola çıkarak oluşturulmuş. Kendisine ait özel bir yazım dili var.

Bitcoin’in daha da geliştirilmiş hali olan Ethereum, bitcoin gibi merkeziyetsizleştirilmiş, şifreli ve güvenli işlemleri mümkün kılan blok zincir teknolojisi ile geliştirildi.

İki kripto para arasındaki temel fark ise Ethereum’un programlanabilir olması.

Bitcoin için 2017 yılı harika bir yıl olmuştu, Ethereum içinde durum aynı oldu. Öyle ki değeri yıl başında tek basamaklı değerden, yılın ilk günlerinde 1.200 dolardan fazla bir değere yükseldi.

2018 başında, Ethereum işlemlerinin sayısı yaklaşık her gün 4 kat artarak devam etti. Bitcoin’e kıyasla Ethereum işlemleri hem daha hızlı, hem de daha düşük maliyetli oldu.

Her ne kadar Ethereum’un kurucusu Vitalik Buterin “kripto paraların her an sıfıra düşebileceğini” söylese de yine de ethereum yatırımcı sayısı hızla artıyor.

İsviçreli finans devi UBS’in, Ethereum temelli bir blockchain platformu kuracağını açıklaması ve bu platforma Barclays, Credit Suisse, KBC ve İsviçre borsası SIX’in de destek vereceğini açıklaması ile oldukça yükselen ethereum 2018 yılı şubat ayında 800 dolardan işlem görüyor.

Madencilik yoluyla kazanılan Bitcoin miktarı her 4 yılda bir yarıya kesintiye uğrar. Üretilen toplam Bitcoin miktarı 21 milyona ulaştığında ise üretim durdurulacak. Ethereum’un sınırı ise yıllık 18 milyon. Bu nedenle farklı yerlerde işleme girmesi ve alım-satımlarda kullanılması nispeten daha kolaydır.

 

2. Ripple (XRP)

Suudi Arabistan merkez bankası ile Ripple arasında bir anlaşma imzalandı.

İlk kez bir merkez bankasının imzaladığı anlaşma, Suudi Arabistan’ın ülke içine ve dışına yapılan ödemelerde Ripple sistemini kullanmasına imkan sağlayacak.

2012 yılında RippleNet adlı bir çeşit ödeme ağı ve aynı zamanda da bir kripto para (Ripple XRP) olarak ortaya çıkan Ripple, madenciliği yapılamayan ve blockchain tabanlı defterlerin tamamen bir şirket tarafından yönetildiği bir para.

Ripple’ın ofisleri San Francisco, New York, Londra, Sidney, Hindistan, Singapur ve Lüksemburg’da bulunuyor. Yani Ripple, merkezi bir kurumun denetim ve kontrolünde olan kripto paralar arasında.

Bir merkezinin olması, özellikle ödeme sistemleri sağlayan büyük şirketlerin ve bankaların, bir muhattap bulabilmelerini sağlıyor ve sık tercih edilmesini sağlıyor.

American Express, Santander, UBS ve Akbank gibi 100’den fazla güçlü partnerin kurumsal para ve varlık transferlerini yöneten Ripple, blockchain teknolojisi sayesinde oldukça hızlı ve düşük maliyetlerde işlem olanağı sunuyor.

Ripple ile dünyanın bir ucundan diğer ucuna 4 saniye gibi bir sürede gönderim yapılabiliyor.

Ripple, 101 milyar dolarlık pazar payı ile kripto paralar arasında Bitcoin’den sonra 2. en büyük dijital para ve halen 0.99 dolardan işlem görüyor.

3. Stellar

Stellar, 2014 yılında geliştirildi. Eskiden Stellar Lumens olarak adlandırılan para Jed McCaleb ve Joyce Kim tarafından kurulan açık kaynaklı bir protokol.

Stellar’ın coinleri resmi olarak Lumen veya XLM diye adlandırılıyor.

Stellar zinciri, tüm kullanıcıların her bir hesapta en az 20 Lumens tutmalarını, bunların orijinal olduklarından emin olmalarını ve kesintisiz bir işlem akışı sürdürmesini gerektirir.

Bulut tabanlı bankacılık yazılım şirketi Oradian, Nijerya’daki mikrofinans kurumlarıyla bağlantı kurmak için Stellar Ağı’nı kullanmayı planlıyor.

2017 Ekim ayı içerisinde, Stellar ve IBM, küresel ödemelerin hızını artırmak için bir ortaklık kurdu.

2018 yılı şubat ayında 0.36 dolardan işlem gören para, toplamda ise 37 milyar dolarlık pazar payı ile 4. en büyük dijital para.

 

4. NEM (XEM)

NEM Coin, ilk olarak  2015′te piyasaya sürülen ve merkezi olmayan bir kripto para. Diğer kripto para birimlerinin  çoğunluğundan farklı olarak kendi orijinal kaynak koduna sahip.

Piyasada toplamda 8.9 milyar adet XEM Coin var.

Tüm coinlerin aksine mining yani madencilik yerine daha az enerji tüketen ve daha az işlem ücreti sağlayan harvesting yani hasat adlı bir özelliği var. Bu hasat özelliği yapmak isteyen kullanıcıların ise cüzdanlarında 10.000 XEM Coin olması gerekiyor.

Günümüzde  0.41 dolardan işlem gören para toplamda 3.9 milyar dolar pazar payına sahip.

 

5. Litekoin

Litecoin halen Dünya’nın en büyük  11. kripto parası.

Litecoin, eski bir Google çalışanı olan Charlie Lee tarafından 2011’de piyasaya sürüldü.

Litecoin, son derece düşük maliyetle ve daha hızlı işlem onay sürelerine sahip para transferi yapmayı sağlayan bir kripto para. Diğer birçok altcoinler gibi herhangi bir merkezi olmayan Litecoin, açık kaynak kodlu küresel bir ödeme sistemi.

Litecoin, kullanıcıların kendi paralarını kendilerinin kontrol etmelerine olanak tanıyan bir algoritma kullanıyor.

Litecoin’in aynı zamanda depolama imkanları da oldukça gelişmiş bir teknolojiye sahip.

Halen 211 dolar civarında işlem gören Litecoin’in toplam piyasa değeri ise 11.7 milyar dolar civarında.

 

6. Komodo (KMD)

2016 yılında piyasaya sürülen Komodo, merkezi olmayan, açık kaynaklı bir kripto para birimi.

Alternatif coinler içinde en fazla tercih edilenlerden biri olan Komodo Coin, istikrarlı yapısıyla dikkat çekiyor.

Teknik özellikler açısından oldukça güçlü olan paranın negatif olarak sayılabilecek bir özelliği token fiyatı.

Litecoin, Ethereum gibi alternatif coin’lere nazaran daha çok küçük yatırımcılara hitap ediyor.

Komodo için her yıl çıkması planlanan jeton miktarı 1.57 milyon.

Halen 4 dolar civarında işlem gören Komodo’nun toplam piyasa değeri ise sadece 414 milyon dolar civarında.

 

7. IOTA

IOTA’nın, tüm Dünya’da diğer kripto para birimlerine göre daha verimli, daha hızlı ve  daha güvenilir kabul ediliyor.

Ölçeklenebilir, merkezsiz, modüler ve işlem ücreti olmayan IOTA, Tangle (kördüğüm) adında kendine has bir sistemle çalışıyor. Bu sisteme göre IOTA’ya transfer yapmak isteyenlerin 2 tane daha transfer onaylamaları gerekiyor. Yani spam ve sahte kimliklere karşı daha güvenilir.

Bu güvenlik sistemi haliyle büyük şirketlerin de ilgisini çekti. Sanmsung, Microsoft ve Fujitsu gibi şirketler, IOTA ile işbirliği halinde.

IOTA şu anda, 1.8 dolardan işlem görüyor ve toplam piyasa değeri ise 4.7 milyar dolar.

Bu haliyle Dünya’nın en büyük 9. kripto parası.

Günlük işlem hacmi toplamda 1 milyar doları bulan Binance borsasından IOTA alım-satım işlemi yapılabilir. Borsa içerisinde hesap onayı yaptırmadan günlük 2 BTC’ye kadar çekim yapılabiliyor, onaylı hesaplarda ise bu rakam günlük 100 BTC’ye çıkıyor.

ve son paramız;

8. Einsteinium (EMC2)

2014 yılında kurulan ve aktif olarak piyasalarda boy gösteren Einsteinium, adını sentetik Einsteinium elementinden, token’i EMC2’i ise Albert Einstein’in meşhur E=mc2 formülünden alıyor.

Einsteinium, bilimsel, teknolojik ve hayırsever projeleri desteklemek için kurulmuş kripto para.

Bitcoin benzeri algoritma ile çalışıyor. Einsteinium vakfı üyeleri hangi değerli projelere para ödülü vereceklerini de oylayabiliyorlar.

Einsteinium Vakfı, Montreal’de kayıtlı, resmi bir kar amacı gütmeyen kuruluş.

Einsteinium EMC2’nin her blok ödülünün % 2.5’i vakfa, % 2’lik kısmı finansal ve bilimsel araştırmalara, % 0.5’lik kısmı pazarlama ve reklam maliyetlerine gidiyor.

Halen 0.32 dolardan işlem gören Einsteinium’un toplam piyasa değeri ise sadece 70 milyon dolar.

Şimdi gelelim asıl soruya..

Hangi Kripto Paraya Yatırım Yapalım veya Yapalım mı ?

Bu sorunun cevabı kimse tarafından tam doğrulukla verilemez.

2017 yılının sonlarına doğru 624 milyar dolarla rekor kıran kripto para piyasası 2018’e doğru 450 milyar dolarlara kadar geriledi. 2018 yılının şubat ayına kadar ise tekrar artışa geçti ve şu sıralar  700 milyar dolar civarında.

2018 ile beraber kripto para piyasasına baktığımızda hala bitcoin lider durumda, 170 milyar dolar civarında piyasa hacmi var, yani toplam hacmin neredeyse % 25’ini oluşturuyor.

Bitcoin için çekinceler olsada, 18.700 dolardan 10.000 dolara gerilese de, tekrar artış göstermesi diğer coinlere olan güveni de arttırdı.

2018 yılının yıldızı ise Ripple olacak gibi. 84 milyar dolarlık Ethereum’u geçip 100 milyar dolarlık piyasa hacmiyle 2.liğe yükselen Ripple yatırımcılarını hem mutlu etti, hem de gelecek içinde ümit verici oldu.

Hemen hemen her alt coin 2018 yılında değerlerine değer kattı.

Ülkemizde ise henüz yatırım psikolojisi tam oturmadığı ve yetersiz bilginin de etkisiyle yanlış yatırımlar yapılabiliyor.

Araştırmadan, “nasıl olsa artıyor, bende alayım artar” mantığıyla yatırım yapılmaz, bu sadece kumar olur. Çünkü paraların değerini etkileyen birçok faktörü bilmek ve haberleri takip etmek gerekli.

Yatırımcılar için paranın dünya genelinde marketteki günlük ve total hacmini ve bu coin’e yatırım yapan şirketleri, hatta ülkeleri takip etmek yapılması gereken ana görevler.

Örneğin Ripple değeri çok artan bir para ama bu spekülasyonlarla değil onun bir şirket olması, belli bir teknolojisinin olması, hızlı para transferi sağlaması ve muhatabının olması gibi faktörlerle oldu.

Türkiye’den Akbank ile anlaşan Ripple, Avrupa ve Asya piyasasındaki bazı bankalarla da anlaşmalar imzaladı. Hatta Suudi Arabistan bile resmi olarak bankacılık işlemlerinde Ripple kullanacak.

Ripple, Amerikan Express, Akbank, Santander, UBS, Credit Agricol gibi birçok büyük banka ile anlaşmış tek kripto para.  Yine sabit oranda basılması (100 milyar adet) ve merkezi olan yani bir merkez bankasının da olması ona olan güveni daha da artırıyor.

Uzun vadeli yatırım yapmak isterseniz Ripple, Ethereum ve Litecoin düşünülebilir.

Kısa vadeli alım satım ise önermiyoruz çünkü anlık hareketler sert olabiliyor ve yatırımcı hele de amatörse panik yapıp zarar edebiliyor.

Yeni çıkan coin’lere yatırım da yapılabilir ama bunların da teknolojisi, hangi şirketlerle anlaşma yaptığı veya yapacağı gibi faktörleri araştırmak gerekli.

Bazı ekonomistler kripto para piyasalarının dünya ekonomisini tehlikeye attığını düşünse de çoğu, geleceği kurtaracak bir yeni yapılanma olarak görüyor.

Rusya kendi kripto rublesini çıkarmak için yasa çıkarmaya hazırlanıyor.

Dünya madenciliğinin % 65’ine ev sahipliği yapan Çin‘de madenciliği kontrol altına almak için yasalar çıkarmaya çalışıyor.

Amerika‘da ise bitcoin atmleri sürekli çoğalıyor.

Venezuela ilk kripto parası Petro’dan sonra 2. kripto para olan Petro Gold’u da çıkarmayı planlıyor. Hatta Venezuela Ekonomi Bakanı ülke genelindeki ekonomik ablukadan kurtulmak için gerçekleştirilebilecek en mantıklı eylemin kripto para piyasasına katılmak olduğunu söyledi.

Kripto para sektörü ayrıca ülkelerin sahte para kullanmanın önüne geçmek için kullanabileceği bir sektör, bu nedenle de gelecek vaadediyor diyebiliriz.

Dolayısıyla kripto para sektörünün geleceği parlak gibi duruyor, iyice araştırıp uzun vadeli yatırım yapılabilir ama bu yazımıza bakıp hareket etmeyin, yatırım tavsiyesi değil sadece bir bireysel değerlendirme makalesidir.

Hoşçakalın…

 

 

Bir Cevap Yazın

error: Oops. iceriklerimiz okuman icindir, kopyalaman icin degil !
%d blogcu bunu beğendi: