Hipertiroidi ve Graves Hastalığı Belirtileri ve Tedavisi ?

Hipertiroidi aşırı aktif bir Tiroid bezinin fazla miktarda Tiroid hormonu ürettiği ve kan dolaşımında bulunduğu durumlara denir.

Birçok durum veya hastalık kanda Tiroid hormonlarının yükselmesine yol açabilir.

Tiroid ve Tiroid Hormonları Nedir ?

Tiroid bezi Boyunda, Adem Elması dediğimiz büyük kıkırdağın altında yerleşmiş Kelebek şeklinde bir bezdir.

Vücudun metabolizmayla yani enerjiyi kullanması ve depolamasıyla ilişkili olan ve Triiyodotironin (T3) ve Tiroksin (T4) denilen iki adet hormon üretir.

Tiroid hormonları sırasıyla % 99.9 ile T4 ve % 0.1 ile T3 den oluşur. T3 aslında en aktif Tiroid hormonudur. T4’ün çoğu kan dolaşımında T3’e dönüştürülür.

Tiroid bezinin çalışması Beyindeki Hipofiz bezi tarafından düzenlenir.

Hipotalamus TRH adı verilen ve Tiroid Uyarıcı Hormonu (TSH) serbest bırakmak için Hipofiz bezine sinyal gönderen bir hormon salmaktadır.

TSH da Tiroid hormonlarını serbest bırakmak için Tiroid bezine bir sinyal gönderir.

 

Bu üç bezin herhangi birinin aşırı aktivitesi ile aşırı miktarda Tiroid hormonları üretilebilir, böylece Hipertiroidi ortaya çıkar.

Tirotoksikoz, herhangi bir nedenden dolayı kanda aşırı miktarda Tiroid hormonunun neden olduğu tehlikeli bir durumdur. Tiroid hormonunun aşırı alımıyla veya Tiroid bezi tarafından fazla üretilmesinden kaynaklanabilir.

 

 

Hipertiroidi Belirtileri Nelerdir ?

Herhangi bir nedenle köken alan Hipertiroidi, birkaç belirti ile kendini gösterir ama hafif hastalığa sahip hastalar genellikle herhangi bir belirti göstermezler.

70 yaşın üzerindeki hastalarda, tipik belirtiler ve semptomlar da olmayabilir.

Belirtiler genellikle vücudun metabolik hızındaki artışla ilgilidir.

Sık karşılaşılan belirtiler şunlardır:

Aşırı Terleme

Isıya tahammülsüzlük

Bağırsak hareketlerinde artma

Titreme

Sinirlilik

Ajitasyon

Endişe

Kalp çarpıntısı

Kilo kaybı

Yorulma

Zayıflık

Konsantrasyon azalması

Düzensiz Adet görme

İnce veya kırılgan saçlar

İnce cilt

Uyku bozuklukları

Daha yaşlı hastalarda, düzensiz Kalp ritimleri ve Kalp yetmezliği ortaya çıkabilir.

En şiddetli biçimde, tedavi edilmemiş Hipertiroidi, yüksek tansiyon, ateş ve Kalp yetmezliğini içeren bir durum olan “Tiroid Fırtınası” ile sonuçlanabilir.

Düşünce bozuklukları ve Deliryum gibi zihinsel değişiklikler de ortaya çıkabilir.

Hipertiroidi Nedenleri Nelerdir ?

Hipertiroidiye neden olan bazı yaygın nedenler şunlardır:

Graves Hastalığı

Fonksiyonel Adenom

Toksik Multinodüler Guatr

Aşırı Tiroid hormon alımı

TSH’nin anormal sekresyonu

Tiroidit (Tiroid bezi iltihabı)

Aşırı İyot alımı

 

 

 

Graves Hastalığı Nedir ?

Graves Hastalığı, Tiroid bezinin aşırı aktivitesinin neden olduğu Hipertiroidinin en yaygın nedeni‘dir. Bu durumda, Tiroid bezi TSH yoluyla Hipofiz bezinin normal kontrolüne cevap verme yeteneğini kaybeder.

Graves hastalığı kalıtsaldır ve kadınlarda erkeklerden 5 kat daha fazla görülür.

Graves hastalığı otoimmün bir hastalıktır ve hastalığın karakteristik antikorları kanda bulunur. Bu antikorlar, Tiroid stimüle edici immünoglobulin (TSI antikorları), Anti-TPO ve TSH reseptör antikorları‘nı içerir.

Graves Hastalığı Belirtileri Nelerdir ?

Yukarıda bahsettiğimiz Hipertiroidi semptomlarına ek olarak, Göz tutulumu (Graves oftalmopati) ve Deri lezyonları (Dermopati) ile ilişkili olabilir.

Oftalmopati, Hipertiroidizmden önce, sonra veya aynı zamanda ortaya çıkabilir. Erken olarak, ışık hassasiyeti ve “Gözlerde Kum” hissi yaratabilir.

Gözler kızarmış olabilir ve aşırı gözyaşı üretebilir. Gözbebeklerinin arkasında şişme gözlerin çıkmasına neden olur ve çift görme meydana gelebilir.

Göz hastalığının seyri genellikle Tiroid hastalığından bağımsızdır ve Oftalmopatiye neden olan inflamasyonu kontrol etmek için steroid ilaçlar, hatta cerrahi müdahale gerekebilir.

Cilt tutulumu nadirdir ve Bacakların ön kısmında ağrısız, kırmızı, topak topak bir döküntüye neden olur.

Tiroidit Nedir ?

Viral bir hastalıktan sonra (Subakut Tiroidit) Tiroid bezi iltihabı oluşabilir. Bu durum ateş ve genellikle Boğaz ağrısı ile gider.

Tiroid bezine dokunmak da ağrılıdır. Genel Boyun ağrıları olabilir.

Ayrıca, Lenfositik Tiroidit denilen bezin Lenfositler olarak bilinen Beyaz kan hücresi birikimi ile giden inflamasyonu da meydana gelebilir.

Bu koşulların her ikisinde de, kanda Tiroit hormonlarının miktarı artar.

Etkilenen kadınların çoğunluğu normale döner.

Fonksiyonel Adenom ve Toksik Multinodüler Guatr Nedir ?

Yaşlandıkça Tiroid bezi küçülür, Nodüller oluşabilir ve  yeterince Tiroit hormonları üretemez, ama tedaviye ihtiyaç duyulmaz.

Bazen, Tiroidde bir Nodül yani sert ve yuvarlak doku oluşumu “otonom” hale gelebilir, bu da, Hipofizer düzenlemeye yanıt vermediği ve bağımsız olarak Tiroit hormonları ürettiği anlamına gelir.

Bağımsız olarak Tiroit hormonları üreten tek bir Nodül olduğunda buna sıcak veya Hiperaktif Nodül denir. Birden fazla işlev gösteren Nodül varsa, Toksik, Multinodüler Guatr terimi kullanılır.

Aşırı Tiroid Hormon Alımı

Çok fazla Tiroid hormonu ilacı almak aslında oldukça yaygındır.

Aşırı dozda Tiroid hormonları sıklıkla hastaların takibinin olmaması nedeniyle fark edilmemektedir.

TSH’ın Anormal Sekresyonu

Hipofiz bezindeki bir tümör, anormal derecede yüksek bir TSH sekresyonuna neden olabilir. Bu, Tiroit hormonları üretmek için Tiroit bezine aşırı sinyale yol açar.

Bu durum çok nadirdir ve Hipofiz bezinin diğer anormallikleriyle ilişkili olabilir. 

Aşırı İyot Alımı

Tiroid bezi, Tiroid hormonları yapmak için İyot kullanır. İyot fazlalığı Hipertiroidiye neden olabilir.

İyot kaynaklı Hipertiroidizm genellikle altta yatan anormal Tiroid bezine sahip hastalarda görülür.

Kalp problemlerinin tedavisinde kullanılan Amiodaron gibi bazı ilaçlar çok miktarda İyot içerir ve Tiroid fonksiyon bozukluklarıyla ilişkili olabilir.

Hipertiroidi Tedavisini Hangi Doktor Yapar ?

Endokrinologlar Hipertiroidizm gibi hormonal bozuklukların teşhis ve tedavisinde uzman kişilerdir.

Dahiliye uzmanları da Hipertiroidi hastalarının tedavisinde yer alabilirler.

Graves hastalığı olan hastaların göz muayenelerinde Göz hekimleri görev alır.

Hipertiroidizm Tanısı Nasıl Konur ?

Tipik belirtilerden şüphelenilir.

Göz çevresinde şişlik ve üst göz kapaklarının yükselmesi nedeniyle karakteristik bir bakış olabilir. 

Her durumda, teşhisi doğrulamak için kan testleri gereklidir.

Tiroid hormonlarının kan seviyeleri doğrudan ölçülebilir ve genellikle Hipertiroidi ile yükselir. 

Hipertiroidi vakalarında TSH’nin ölçümü düşük veya saptanamayan seviyelerde sonuçlanmalıdır. Bununla birlikte, bir istisna vardır.

TSH salgılayan bir Hipofiz tümörü varsa, TSH seviyeleri anormal derecede yüksek olacaktır. Bu seyrek hastalık “Sekonder Hipertiroidizm” olarak bilinir.

Hipertiroidi Tedavisi Nasıldır ?

Hipertiroidi tedavisinde seçenekler şunlardır:

Belirtileri tedavi etme
Antitiroid ilaçlar
Radyoaktif İyot
Cerrahi

Belirtileri gideren ilaçlar

Hızlı Kalp atış hızı gibi aşırı Tiroid hormonlarının neden olduğu semptomları hemen tedavi etmek için kullanılan başlıca ilaç sınıflarından biri Beta Blokerler’dir.

Bu ilaçlar, Tiroid hormonunun etkisine karşı koyar, ancak kandaki Tiroid hormonlarının seviyelerini değiştirmezler.

Antitiroid ilaçlar

İki ana antitiroid ilaç, Metimazol  ve Propiltiyourasil bulunur. Bu ilaçlar Tiroit hormonlarının üretimini engeller.

1-2 yıl tedavi ile % 40 – 70 arasındaki remisyon olur. Hastalık remisyonda olduğunda bez artık aşırı aktif değildir ve antitiroid ilaçlara gerek yoktur.

Radyoaktif İyot

Radyoaktif İyot, bir kerede oral olarak verilir.

Radyoaktif İyot, Tiroid içindeki aktif hücreler tarafından toplanır ve onları yok eder. İyot sadece Tiroid hücreleri tarafından toplandığından, tahribat lokaldir ve bu terapide yaygın yan etki yoktur.

Radyoaktif İyot ablasyonu 50 yılı aşkın süredir güvenle kullanılmaktadır ve kullanılmaması için en önemli neden Gebelik ve Emzirme’dir.

Genel olarak, hastaların % 80’den fazlası tek doz radyoaktif İyot ile tedavi edilmektedir. Terapiden sonra Tiroidin normal olması 8 ila 12 hafta arasında sürer.

Cerrahi

Bir zamanlar Tiroid bezini kısmen kaldırmak için yapılan cerrahi yani kısmi Tiroidektomi, Hipertiroidizm için yaygın bir tedavi şekli idi.

Ancak çok fazla doku alınırsa yetersiz Tiroid hormonu üretimi meydana gelebilir. Bu durumda, Tiroid replasman tedavisi başlatılır.

Ameliyatın en büyük komplikasyonu, ses kısıklığı ve vücuttaki Kalsiyum düzeylerini belirleyen boyundaki dört küçük bez olan Paratiroid bezi hasarı ile Hipokalsemi gelişmesidir.

Radyoaktif İyot tedavisi ve Antitiroid ilaçların kullanımıyla, cerrahi artık eskisi kadar yaygın değildir.

Cerrahi aşağıdakiler için uygundur:

Gebeler

Antitiroid ilaçlara karşı ciddi yan etkilere sahip çocuklar

Çok büyük Tiroid bezleri olan hastalar

Yutma güçlüğü, ses kısıklığı ve nefes darlığı olanlar.