İyonize Kalsiyum Testi Nedir, Neden Yapılır, Nasıl Hesaplanır ?

İyonize Kalsiyum testi genellikle Ameliyat öncesi Tam Kan Transfüzyonu yapılmasını gerektiren, Karaciğer Transplantasyonu, Kardiyopulmoner Bypass gibi operasyonlar sırasında, sonrasında ve Tetani şikâyeti olan hastalarda istenebilen bir testtir.

İyonize Kalsiyum Nedir ?

Kalsiyumun fizyolojik olarak aktif formu, İyonize formudur.

Total Kalsiyum‘un % 50-55’i İyonize halde bulunur.

İyonize Kalsiyum Testi Neden Yapılır ?

İyonize Kalsiyum, vücutta bulunan Kalsiyumun aktif şekli olup, Karaciğer nakli veya Bypass ameliyatları sırasındaki Kalsiyum düzeylerinin belirlenmesi, anormal Kalsiyum düzeylerine sahip olan hastaların değerlendirilmesi için istenir.

İyonize Kalsiyum konsantrasyonunda belirgin düşme Total Kalsiyum konsantrasyonundan bağımsız olarak Nöromüsküler İrritabilite ve Tetani’ye neden olabilir.

İyonize Kalsiyum Nasıl Hesaplanır ?

Normalde kandaki Kalsiyumun’un % 50’si İyonize, % 40’ı Proteinlere bağlanarak (% 90 Albümin) ve % 10’u Anyonlara bağlanarak (Fosfat, Karbonat, Sitrat, Laktat, Sülfat) dolaşır.

Asidoz durumlarında bağlanma azalır ve iyonize Kalsiyum artar, Alkalozda ise tam tersi olur.

İyonize Kalsiyum günümüzde otomatik cihazlarla doğrudan ölçülür.

Total Kalsiyum ve Total Protein düzeyinden de hesaplanabilir.

Örneğin;

İyonize Kalsiyum (Basitleştirilmiş Zeisler metodu) = (6 X Total Kalsiyum) – (Total Protein/3) / (Total Protein + 6)

Total Kalsiyum, Albümin ve pH değerine dayanılarak yapılan hesaplamalar çok fazla gerçek değeri yansıtmaz.

İyonize Kalsiyum Düşüklüğü Nedenleri ?

Primer Hipoparatiroidizm

Pseudo Hipoparatiroidizm

D vitamini eksikliği

Magnezyum eksikliği

Sitrat gibi Kalsiyum ile kompleks oluşturan anyonları içeren Kan ve Kan ürünlerinin Transfüzyonu sonrası

Büyük Ameliyatların sonrası

Travma sonrası

Sepsis

Yanık

Pankreatit ve

Multiple Organ Yetmezliği‘nde görülür.

İyonize Kalsiyum Yüksekliği Nedenleri ?

Primer Hiperparatiroidizm

Ektopik PTH üreten Tümörler

Fazla miktarda D vitamini alımı

Maligniteler

Numune :

Heparinli Tam Kan (Yeşil kapaklı tüp).

Numune anaerobik şartlarda alınmalı ve en kısa sürede, soğuk ortamda Laboratuvara gönderilmelidir.

Referans Aralığı :

1.12 – 1.32 mmol/L.