Kan Tahlilinde ve Testinde Hgb, MCV, RDW ve MCHC Nedir ?

Kan tahlilinde veya test raporlarında, eğer bir Hemogram yani “Tam Kan Sayımı” testi yaptırmışsanız, rapor içeriğinde Hgb, MCV, RDW ve MCHC gibi kısaltmalar olduğunu görürsünüz.

Bu kısaltmalarda “referans değerler” dışında bir sonuç varsa, yani değerler yüksek veya düşük çıkmışsa, genellikle daha kolay görünsün diye ilgili kısaltmanın sonuç raporu yazıcıdan koyu renkli, altı çizgili, kenarında yıldız işaretli veya siyah renkte çıkar.

Aşağıdaki Hemogram raporu örneğinde her ne kadar hepsi siyah olmasa da bu parametreler oklarla gösterilmiştir.

Bu yazımızda “bu kısaltmalar neyi ifade ediyor ve koyu yazılmasının yani sonucun yüksek veya düşük çıkmasının nedenleri nelerdir ?” sorusunu yanıtlayacağız.

Kan Tahlilinde Hgb Nedir ?

Hgb veya Hb, Hemoglobin’in kısaltmasıdır. Hemoglobin, kana kırmızı rengini veren, demir içeren, protein yapısında bir maddedir.

RBC yani Eritrositler’in içinde bulunur ve oksijen ve karbondioksit transportunu gerçekleştirmesini sağlar.

Ortalama bir yetişkinde toplam 600 gr hemoglobin bulunur ve bu miktar hemoglobin aynı anda yaklaşık 800 mL oksijen taşıyabilir.

Geleneksel birimi g/dL olarak kullanılsa da önerilen uluslararası birimi g/L’dir.

Arttığı ve azaldığı durumlar, eritrosit sayısını artıran ve azaldığı durumlarla benzerdir.

Hemoglobin düzeyi (Hgb) için Referans Değerler:

Kord kanı: 13.5 – 20.0 g/dL
Prematüre: 13.5 – 20.0 g/dL
0 – 7 gün: 14.5 – 22.5 g/dL
7 gün-1 ay: 13.5 – 20.5 g/dL

Erkek:       Kadın:
2-3 ay : 10.0 – 14.5 g/dL  2-3 ay :10.0 – 14.0 g/dL
4-6 ay : 9.5 – 13.5 g/dL    4-6 ay : 9.5 – 13.5 g/dL
7 ay-3 yaş : 10.5 – 13.5 g/dL  7 ay-3 yaş : 10.5 – 13.5 g/dL
4-5 yaş : 11.5 – 13.5 g/dL    4-5 yaş : 11.5 – 13.5 g/dL
6-12 yaş : 11.5 – 15.5 g/dL   6-12 yaş : 11.5 – 15.5 g/dL
13-15 yaş : 13.0 – 16.0 g/dL  13-15 yaş : 12.0 – 16.0 g/dL
16-50 yaş : 13.5 – 17.5 g/dL  16-50 yaş : 12.0 – 16.0 g/dL
50 yaş ve üstü : 14.0 – 18.0 g/dL 50 yaş ve üstü: 13.0 – 17.0 g/dL

Hemoglobin  yüksekliği nedenleri:

Eritrosit sayısının arttığı durumlar
Polisitemia vera
Kronik anoksili akciğer veya kalp hastalıkları
Hemokonsantrasyon (dehidrasyon, yanıklar, şiddetli kusma, intestinal obstrüksiyon)
Şiddetli eksersiz

Uzun süreli venöz staz yani kan alımında uzun süreli turnike uygulaması da yanlış yüksek sonuçlara neden olur.

Hemoglobin düşüklüğü nedenleri

Hemoglobin düzeyi saat 17 ile 07 arasında ve yemeklerden sonra düşük saptanır.

64 – 75 yaş arasındaki erkeklerde değerlerde düşme gözlenir.

Anemiler
G6PDH eksikliği
Aplastik anemiye yol açan ilaç kulanımları
Üremi.

Hb düzeyinin düşük olması genellikle anemi‘lere bağlıdır ve altta yatan anemi tipine göre tedavi edilir.

Kan Tahlilinde MCV Nedir ?

MCV, “ortalama eritrosit volümü” demektir, direkt olarak ölçülmez, hesaplanır. Hemogram cihazlarında otomatik çalışılan bir parametredir.

MCV’nin yüksek olması eritrositlerin boyutunun büyük, düşük olması ise küçük olduğunu gösterir.

Formül: Hct x 10 MCV = RBC (mm3 te milyon)’dur.

MCV Referans Değerleri:

Erişkin erkek: 80-94 m3 (80-94 fL)

Erişkin kadın: 81-99 m3 (81-99 fL)

MCV’ nin arttığı durumlar

Megaloblastik anemi
Makrositik anemi
Kronik amfizem ve kronik bronşit
Hipotiroidizm
Karaciğer hastalıkları
Ağır Alkolizm
Menapoz sonrası kadınlar
Oral kontraseptif kullanımı
Artmış yaş.

MCV’ nin azaldığı durumlar

Demir eksikliği anemisi
İdiopatik hipokrom anemi
Kronik kanama anemileri
Gebelik anemisi
Bazı hemoglobinopatiler
Bazen hipertiroidizm.

Kan Tahlilinde RDW Nedir ?

RDW, “Eritrosit Dağılım Genişliği” demektir.

Test edilen tüm eritrositlerin çaplarının değişkenliğidir ve şu formülle hesaplanır:
RDW (%) = eritrosit volümünün standart deviasyonu (fL) / MCV (fL) × 100

Yani RDW ne kadar yüksekse eritrositlerin çapları birbirinden o kadar farklı demektir. Genellikle demir eksikliği anemisi ile talasemi ayırımında kullanılır.

Referans Değerler: %

Erkek:                 Kadın:
0 – 4 gün : 16.3 -18         0 – 4 gün : 15.8 – 17.8
5 – 8 gün : 15.0 -17         5 – 8 gün : 14.7 – 16.6
9 – 15 gün : 14.9 – 16      9 – 15 gün : 14.8 – 16.3
16- 30 gün : 14.6 – 16    16 – 30 gün : 15.0 – 16.7
1 – 2 ay : 14.7 – 16.2        1 – 2 ay : 14.2 – 15.6
3 – 6 ay : 13.5 – 15.3        3 – 6 ay : 13.6 – 14.8
7 ay – 2 yaş : 13.6 – 15.5    7 ay – 2 yaş : 13.3 – 14.8
3 – 6 yaş : 13.2 – 14.5        3 – 6 yaş :13.0 – 14.2
7 -12 yaş : 13.0 – 14.2        7 -12 yaş : 12.8 – 13.9
13 – 18 yaş : 13.0 – 14.6     13 – 18 yaş : 12.8 -14.4
19 yaş ve üstü : 11.5 – 14.1           11.3 – 14.7

Demir eksikliği anemisi‘nin en erken bulgusu olarak RDW’deki artış kabul edilir, talasemi‘de ise RDW düzeyleri normal seyreder.

Ancak çok ender görülen Hemoglobin H ve S Beta Talasemide de yüksek değerler görülebilmektedir.

RDW’nin arttığı durumlar

Demir eksikliği anemisi gibi nutrisyonel anemiler, myelodisplastik, megaloblastik, myelofitizik, sideroblastik anemiler, homozigot talasemiler, bazı hemoglobinopatiler ve retikülositoz.

RDW’nin normal olduğu durumlar

Homojen eritrositlerle karakterli kronik hastalık anemisi, akut kan kaybı, aplastik anemi, talasemi trait, herediter sferositoz, Hb E hastalığı ve taşıyıcılığında RDW normal aralıkta bulunur.

Kan Tahlilinde MCHC Nedir ?

MCHC, “Ortalama Eritrosit Hemoglobin Konsantrasyonu” demektir.

MCHC, belirli bir miktardaki eritrositlerdeki hemoglobin miktarını verir. Genellikle anemi varlığını, tipini ve kaynağını tespit etmek için yapılır. Bununla beraber tek başına tanıda yeterli değildir, sadece yardımcı parametredir.

MCHC Referans Aralığı:

Erişkinde : 30-37 g/dl.

MCHC’nin arttığı durumlar

Şiddetli ishal, durdurulamayan kusmalar gibi uzun süren dehidratasyon halleri
Şiddetli lipemi durumları
Herediter Sferositoz.

MCHC’nin azaldığı durumlar

Demir eksikliği anemileri
Talasemi ve bazı hemoglobinopatiler
Kanamalara bağlı anemiler
Kronik hastalıklara bağlı anemiler
Gebelik hidremisi
Su zehirlenmesi.

 

Bir Cevap Yazın

error: Oops. iceriklerimiz okuman icindir, kopyalaman icin degil !
%d blogcu bunu beğendi: