Menenjit ve Ensefalit (Beyin İltihabı) Nedir, Belirtileri, Nedenleri, Tanı ve Tedavisi

Ensefalit beyin inflamasyonu demektir. Beynin inflamasyonuna yol açan birçok nedenle oluşabilir.

Ensefalit nedenleri nelerdir ?

Ensefalit, genellikle virüslerle oluşan nadir bir durumdur. Şiddetli ensefalitin önde gelen nedeni, herpes simpleks virüsüdür.

Sistemik lupus eritematosus ve Behçet hastalığı gibi noninfeksiyöz hastalıklardan da kaynaklanabilir.

Diğer nedenler enterovirüs enfeksiyonları veya sivrisinek kaynaklı virüslerdir.

Çok genç ve yaşlıların, daha şiddetli ensefalit olma ihtimali daha yüksektir.

Virüslere maruz kalma, enfekte kişilerin solunum damlacıklarında solunum yoluyla, bazı böcek ısırıklarıyla ve doğrudan cilt ile temas yoluyla gerçekleşebilir.

Ensefalit belirtileri ve bulguları nelerdir ?

Ensefalit belirtileri ve semptomları çok hafif grip benzeri belirtilerden hayatı tehdit eden olaylara kadar değişebilir.

Ensefalit bulguları ve belirtileri arasında;

Ani ateş
Baş ağrısı
Kusma
Işığa görsel duyarlılık
Sert boyun ve sırt
Konfüzyon
Uyuşukluk
Dengesiz yürüyüş
Sinirlilik
Bilinç kaybı
Zayıf tepki
Nöbetler
Kas güçsüzlüğü
Ani ve şiddetli bunama ve
Hafıza kaybıdır.

Ensefalit belirtileri gösteren herkes derhal bir doktora görünmelidir.

Ensefalit bulaşıcı mı ?

Ensefalitin bulaşıcı türleri bulaşıcıdır.

Viral ve ensefalitin birçok bakteriyel formu bulaşıcıdır. Bakteriyel ensefalitin çeşitli biçimleri solunum ve ağız sıvılarıyla yayılabilir.

Ensefalit, vücuda beyne yayılmış bir enfeksiyona da neden olabilir.

Sistemik lupus eritematozus ve Behçet hastalığı gibi noninfeksiyöz ensefalitler bulaşıcı değildir.

Ensefalit’i önlemek mümkün müdür ? Ensefalit aşısı var mı ?

Enfeksiyonların yayılmasını önlemek için temel adımlar (el yıkama, öksürdüğünüzde ağzı kaplama, vb.) ensefaliti önlemeye yardımcı olabilir.

Bakteriyel hastalıklar için bazı aşılar, ensefaliti önlemeye yardımcı olabilir.

Menenjit nedir ?

Menenjit beyin ve omuriliği çevreleyen zarların (meninks) iltihabıdır.

Menenjit neden olur ?

Menenjit, birçok farklı virüs ve bakteri nedeniyle oluşabilir.

Aynı zamanda, enfeksiyonsuz vücudun dokularının inflamasyonunu tetikleyebilen (sistemik lupus eritematosus ve Behçet hastalığı gibi) hastalıklardan da kaynaklanabilir.

Menenjit belirtileri ve bulguları nelerdir ?

Menenjitin klasik belirtileri ve semptomları;

Baş ağrısı
Ateş ve
Sert boyun (yetişkinlerde ve daha büyük çocuklarda) ve
Gözlerin ışığa duyarlı olması (fotofobi).

Menenjit semptomları aniden ortaya çıkabilir ve ayrıca

Mide bulantısı
Kusma ve
Uyuşukluk, uyku hali görülebilir.

Bebeklerde, menenjit semptomları genellikle daha az spesifiktir ve aşağıdakileri içerebilir:

Sinirlilik veya yorgunluk
Zayıf beslenme ve ateş.

Özellikle hastalığın erken dönemlerinde, menenjit grip benzeri semptomlara neden olabilir.

Bazı menenjit türleri derhal tedavi edilmezse ölümcül olabilir. Menenjit belirtileri gösteren herkes tıpkı ensefalitte olduğu gibi hemen bir doktora görünmelidir.

Ensefalomiyelit nedir ?

Ensefalomiyelit beyin ve omurilik iltihabıdır.

Ensefalomiyelit, beyin ve omurilikte tahrişe neden olan çeşitli koşullardan kaynaklanabilir.

Ensefalomiyelitin yaygın nedenleri arasında, sinir dokularına bulaşan virüsler (örneğin herpes zoster virüsü) bulunur.

Ensefalomyelitli insanlar, ensefalit veya menenjitin çeşitli semptomlarının kombinasyonlarını gösterebilir.

Ensefalit ve menenjit için risk faktörleri nelerdir ?

Bağışıklık sistemini baskılayan (organ nakli alıcıları vb.) veya AIDS gibi bağışıklık sistemini baskılayan bir hastalığa sahip hastalar, ensefalit ve menenjit için artmış risk altındadır.

Hangi branş ensefalit ve menenjit tedavisini yapar ?

Ensefalit ve menenjitlerin genellikle hastanede tedavi edilmesi gerekir.

Enfeksiyon hastalıkları uzmanı ile nörologlar birlikte tedaviyi düzenler.

Ensefalit ve menenjit nasıl teşhis edilir ?

Ensefalit veya menenjit, yukarıda tarif edilen semptomların bulunduğu zaman düşünülür.

Doktor, kapsamlı bir öykü  ve muayene sonrasında ensefalit veya menenjiti teşhis eder.

Muayene, beynin ve omuriliğin etrafındaki zarların (meninksler) iltihap belirtilerini algılamak için özel manevralar içerir. Bu belirtiler ve semptomlar boyun sertliği, baş ağrısı ve ateşi içerebilir.

Tanıyı belirlemede daha fazla yardımcı olmak için özel testler yapılabilir.

Ensefalit veya menenjitten şüphelenilen bireylerin değerlendirilmesinde kullanılan testler, kanın enfeksiyon bulguları ve olası bakteri varlığı, beyin taraması (BT veya MR taraması gibi) ve beyin-omurilik sıvısı analizi için değerlendirilmesini içerir.

Omurilik ponksiyonu, muayene için omurilik kanalından (beyin omurilik sıvısı veya BOS) sıvı örnekleri almak için en yaygın yöntemdir. Lomber ponksiyon (LP) omurilik kanalındaki sıvı içine bir iğnenin sokulmasıdır. İğne sırtın bel kısmına  girdiği için “lumbar ponksiyon” olarak adlandırılır.

Omurilik sıvısının değerlendirilmesi genellikle, kesin teşhis için ve uygun antibiyotik seçimi gibi optimal tedavi kararlarının alınmasına yardımcı olmak için gereklidir.

Teşhis anormal omurga sıvısı sonuçları ve bir enfeksiyon durumunda enfeksiyona neden olan organizmayı tanımlayarak doğrulanır. Menenjitli hastalarda BOS sıvısı sıklıkla düşük glukoz  seviyesine ve artmış beyaz küre hücre sayısına sahiptir.

Buna ek olarak, sıvı, menenjitin bazı viral nedenlerini veya menenjite neden olan bakterileri  tanımlamak için kültüre alınabilir.

Ensefalit ve menenjit tedavisi nasıl yapılır ?

Ensefalit veya menenjit tanısı düşünüldüğünde, antibiyotik ve /veya antiviral ilaçlar acilen düşünülmelidir. Bazı durumlarda, nöbetleri önlemek veya tedavi etmek için antikonvülzanlar kullanılır.

Bazen beyin şişmesi ve inflamasyonu azaltmak için kortikosteroidler uygulanır.

Sinirlilik veya huzursuzluk için sakinleştiricilere ihtiyaç duyulabilir. Ateşi azaltmak veya baş ağrılarını tedavi etmek için ilave ilaçlar kullanılabilir.

Hastaneye kaldırma ihtiyacı genellikle hastanın menenjit tipine ve semptomların ciddiyetine bağlıdır.

Prognoz (görünüm) nedir ve ensefalit veya menenjit  komplikasyonları nelerdir ?

Ensefalit veya menenjit için prognoz değişir.

Bazı vakalar hafif, kısa ve nispeten iyi huyludur ve hastalar tamamen düzelmiştir.

Diğer vakalar şiddetlidir ve kalıcı nörolojik bozulma veya ölüm mümkündür. Bu genellikle enfeksiyon tipi ve tedavinin ne kadar çabuk başlayabileceği ile belirlenir.

Menenjit sinir sisteminde kalıcı hasara neden olabilir ve hidrosefali oluşturabilir.

Ensefalitin akut fazı, ateşin kademeli veya ani çözülmesi ve nörolojik semptomlar ile bir ila iki hafta sürebilir. Nörolojik belirtiler, tam toparlanma gerçekleşmeden önce birkaç ay sürebilir. Bazı hastalar tamamen düzelmez.

Erken tanı ve hemen tedavi ile, birçok hasta menenjitten kurtulur.

Viral menenjit 10 gün veya daha kısa bir sürede kendini sınırlayabilir. Bununla birlikte, bazı vakalarda, hastalık erken tedaviye rağmen, ilk 48 saat boyunca ölüme kadar çok hızlı ilerlemektedir.

Menenjit bulaşıcı mıdır ?

Evet, bazı bakteriel menenjit türleri bulaşıcıdır.

Bakteriler, solunum ve boğaz salgıları yoluyla yayılır (örneğin, öksürme, öpüşme, mutfak eşyalarının paylaşımı).

Bazen menenjit oluşturan bakteriler, menenjitli bir hasta ile yakın veya uzun süre temas kuran diğer insanlara da yayılabilir.

Neisseria meningitidis (meningokokal menenjit olarak da adlandırılır) kaynaklı menenjit, en önemli örnektir. Aynı hane, yurt ya da gündüz bakımevindeki ya da hastanın oral sekresyonlarıyla doğrudan temas eden herkeste, enfeksiyona yakalanma riski yüksek kabul edilir.

Menenjitten korunmak mümkün mü ? Menenjit aşısı var mı ?

Organizmaların yayılmasını önlemek için temel adımlar olan iyi el hijyeni ve öksürürken ağzının kapatılması da menenjit yayılma riskini azaltmada yardımcı olacaktır.

Hib (Haemophilus influenzae B tipi) ve bazı N. meningitidis suşları ve birçok Streptococcus pneumoniae suşuna karşı aşı bulunmaktadır.

Hib’e karşı aşılar çok güvenli ve etkili olarak kabul edilir. 6 aylıkken, her bebeğe en az üç doz Hib aşısı verilmelidir. Dördüncü doz (“güçlendirici”) 12-18 aylık çocuklara verilmelidir.

Seyahat edenler, mümkünse ayrılmadan en az 1 hafta önce aşı olmalıdır.

S. pneumoniae’ye (pnömokokal menenjit olarak da adlandırılır) bağlı olarak menenjitin önlenmesi için aşı, S. pneumoniae’ye bağlı diğer enfeksiyon türlerini önleyebilir.

Pnömokok aşısı 2 yaşın altındaki çocuklarda etkili değildir, ancak 65 yaşın üzerindeki tüm insanlar ve belirli kronik tıbbi problemleri olan gençler için önerilir.

 

Bir Cevap Yazın

error: Oops. iceriklerimiz okuman icindir, kopyalaman icin degil !
%d blogcu bunu beğendi: