RF (Romatoid Faktör) Nedir, RF Pozitif ve Negatif Ne Demektir ?

RF testi genellikle Romatoid Artrit olasılığının değerlendirilmesi amacıyla kullanılır. Bununla beraber birçok Romatolojik hastalıkta yükselebildiğinden spesifik değildir.

Romatoid Artrit (RA) halen sebebi tam olarak bilinmeyen, Sinovyal (Eklem aralığı) dokunun inflamasyonu ile seyreden kronik bir hastalıktır.

Kadınlarda erkeklere göre 2 kat daha fazla görülür.

Hastalığın en belirgin klinik bulgusu eklemlerde meydana getirdiği kronik, simetrik ve eroziv (yıkıcı) özellikteki Artrit’tir.

Hastalığın erken döneminde RA tanısı koymak zordur. Tanı koymak için geçen süre 4  hafta ile 10 yıl arasinda degişebilmektedir.

Gecikmenin nedenleri; az sayida eklem  tutulumu, asimetrik tutulum, artralji sikayetleri gibi atipik baslangıç sekilleri ve RF negatifliği’dir.

RA’in beklenen yaşam süresini 3 – 8 yıl azalttığı bilinmektedir.

Romatoid Faktör (RF) Romatoid Artrit’li hastaların çoğunda bulunan makroglobulin tipinde bir  antikordur. İmmünglobulin G’nin Fc kısmına karşı oluşmuş antikorlardır.

Genellikle IgM tipi olmasına rağmen IgG ve A tipinde de olabilirler.

RF’nin Romatoid Artrit’teki rolü tam olarak bilinmemektedir, destrüktif (yıkıcı)  değişikliklerden sorumlu olduğu veya tam aksine vücudu korumak için sentezlendiği  şeklinde farklı görüşler mevcuttur.

Romatoid Artrit dışında bazı hastalıklarda da kanda görülebilirsede en sık ve yüksek titrede görüldüğü hastalık RA’dir.

Romatoid Artrit (RA) Tanısı Nasıl Konur ?

RA tanısı halen klinik olarak konulan bir hastalıktır.

Klinik tanı kriterleri 1987 yılında Amerikan Romatizma Derneği (ARA) tarafından  belirlenmiştir.

Bu kriterlerin kullanılmasıyla RA tanısında yaklaşık % 90 sensitivite, % 89  oranında spesifite sağlanabilmektedir.

Aşağıdaki 7 kriterden 4’ü varsa RA tanısı konulmaktadır. İlk 4 kriter en az 6  haftadır devam etmiş olmalı ve hekim tarafından görülmüş olmalıdır.

Romatoid Artrit Tanı Kriterleri :

Bir saatten uzun süren sabah katılığı

3 veya daha fazla eklemde Artrit

Metakarpofalangial ve proksimal interfalangial eklemlerde Artrit

Simetrik eklem tutulumu

Deri altı Romatoid Nodüller

RA için tipik Radyolojik değişiklikler

Romatoid Faktör pozitifliği

Romatoid Faktör (RF) Ne İçin İstenir ?

Romatoid Artrit tanısında çok yararlı bir testtir.

Romatoid Artrit’li hastaların % 60-80’i ve Sjögren Sendrom’lu hastaların % 60-70’inde RF pozitiftir. Ancak yaklaşık % 20 RA’li olguda RF saptanamaz ve bu olgular seronegatif RA olarak tanımlanmaktadır.

RF, RA için sensitif fakat spesifik olmayan bir parametredir. RF pozitifliği Romatoid Artrit’i destekleyici bir bulgudur.

RF Pozitif Durumlar Nelerdir ?

Neoplazmlar (Kanserler)

Miks Esansiyel Kriyoglobülinemi

Sjörgen Sendromu

SLE

Miks Bağ Dokusu Hastalığı

Polimyozit

Sarkoidoz

Endokardit

Tüberkülöz

Sifiliz

Viral – Bakteriyel – Parazitik infeksiyonlar

Karaciğer – Akciğer – Böbrek hastalıkları

Deri ve Böbrek allograftlı hastalar

Yaşlılar (65 yaş üstü kişilerin % 5-10’unda pozitif)

Sürekli kan nakli yapılanlar

Sık sık aşı olanlarda da RF pozitif olabilmekedir.

RF’nin negatif olması Romatiod Artrit’in var olmadığı anlamına gelmez. Bu nedenle Romatoit Artrit’in tanısında esas olan klinik bulgulardır. Bu noktada alternatif laboratuvar tetkikleri ile tanıya yönelimle ilgili çalışmalar hız kazanmıştır.

Romatoid Artrit’te RF ‘den ayrı olarak başka otoantikorlarda araştırma aşamasındadır. Bunlar arasında Antiperinükleer faktör (APF), Antikeratin antikor (AKA) ve Anti-Fillagrin antikoru sayılabilir.

Numune :

Serum (açlık şart değil).

Referans Değerler :

0 – 20 U/ml (ortalama değerdir, nefelometre ile ölçümlerde geçerlidir).

Son yıllarda RA’li hastalarda bu otoantikorların dışında, Anti- CCP (Cycliccitrullinated Peptide) da sıklıkla istenmektedir. Siklik sitrulin içeren peptide (CCP) karşı oluşan bu antikorlar, RA için yeni ve oldukça spesifik bir markerdir.

Anti- CCP Antikorları Nedir ?

RA için çok spesifik antikorlardır.

% 97 spesifite, % 80 sensitivite’ye sahiptirler. RF ile birlikte kullanıldığı zaman spesifiklik % 99.6’e ulaşır ve RA ile diğer romatizmal hastalıkların ayırıcı tanısında kullanılabilir.

Anti-CCP antikorlarının RA erken tanısında da önemi büyüktür.

Hastaların % 79’unda hastalığın erken aşamasında serum düzeylerinin yükseldiği tespit edilmiştir. Anti-CCP antikorları ayrıca hastalığın ne şekilde ilerleyeceğini tahmin etmede de önemlidir.

Anti-CCP antikorları pozitif olan hastalarda, negatif olanlara göre eklem hasarı daha sıklıkla ortaya çıkmaktadır.

Anti-CCP antikorlarının belirli aralıklarla tayini klinik takipte faydalı olabilir.

Özetle ;

Anti- CCP antikorları Erken Romatoit Artrit tanısında RF’den daha yararlıdır.

Eklem erozyonu ile korelasyon göstermektedir. Bu da tedaviye agresif yaklaşım konusunda fikir verir.

Anti- CCP antikorları hastalığın seyrini takipte yararlıdır.

Hastalığın laboratuar tanısında yüksek spesifite ve sensitivite gösterir.

Numune :

Serum (açlık şart değil).

Referans Değerler :

Negatif olmalıdır.

 

 

Bir cevap yazın

error: Oops. iceriklerimiz okuman icindir, kopyalaman icin degil !