Şeftalinin Faydaları ve Zararları, Kalorisi ve Besin Değeri

Şeftali lezzetli meyvelerin başında gelir, anavatanı çin‘den ipek yoluyla antik çağlarda tüm dünyaya yayılmıştır. Ben de Bursa şeftalinin merkezi sanırdım, yine alttan çekikgözlüler çıktı, neyse, sonuçta en güzel şeftaliler Bursa’da yetişir.

Şeftali prunus cinsindedir ve rosaceae ailesindendir.

Bilimsel adı prunus persica‘dır.

Şeftali diğer prunus cinsi kardeşleri olan erik, nektarin ve badem ile yakın içeriklere sahiptir.

Şeftali ağacı 25-30 metre boyunda, yaprak döken bir ağaçtır ve günümüzde  dünyanın her yerinde yetiştirilen çeşitli renk şeftali türleri bulunur.

Şeftalinin Sağlığa Faydaları Nelerdir ?

Şeftali’nin kalorisi düşüktür (100 g sadece 39 kalori sağlar) ve doymuş yağ içermez.

Bununla beraber birçok sağlığa faydalı bileşikler, mineraller ve vitaminler ile doludur.

Antioksidanlar içerir ve hastalıklardan korur

Şeftali lutein, zeaksantin ve ß-cryptoxanthin gibi sağlığa faydalı flavonoid polifenolik antioksidanları içerir. Bu bileşikler, yaşlanmada ve çeşitli hastalık süreçlerinde rol oynayan serbest radikallere ve reaktif oksijen türlerine (ROS) karşı koruyucudurlar ve vücudu çeşitli hastalıkların zararlı etkilerine karşı korurlar.

Şeftalilerde klorojenik asit varlığı da koruyucu etkilere katkıda bulunur.

Kasları ve Kalbi güçlendirir

Şeftali, sinirsel sinyaller ve hücresel işleyişte hayati önem taşıyan potasyum içerir.

Potasyum karbonhidratları kullanmada, elektrolit dengeyi korumada ve kas dokularının düzenlenmesini sağlayan metabolik süreçlerde gereklidir.

Vücuttaki ağır potasyum eksikliği, kaslarda zayıflığa ve aritmi yani düzensiz bir kalp atışına neden olur.

Kanser’den korur

Şeftali, anti-tümör ve anti-kanser özelliklerine sahip fenolik ve karotenoid bileşikler bakımından zengindir ve meme kanseri, akciğer kanseri ve kolon kanseri gibi çeşitli kanserlerle mücadelede yardımcı olur.

Şeftali’de bulunan klorojenik asit ve neoklorojenik asit, normal hücreleri etkilemeden meme kanseri hücrelerinin büyümesini inhibe eder.

Beta-karoten bakımından zengin olması da akciğer kanserine karşı koruyucu etki sağlar.

Cildi korur ve sağlıklı yapar

Şeftali, serbest radikallere ve enfeksiyonlara karşı savunma sağlayan, iyi miktarda C vitamininin varlığı nedeniyle sağlıklı cildi korumaya yardımcı olur.

Şeftali ayrıca morötesi ışınlara karşı cildi koruyucu etkilere de sahiptir.

Şeftali, kozmetik endüstrisinde cilt kremleri için yaygın olarak kullanılmaktadır.

Şeftalilerdeki flavonoidlerin, gerekli vitaminlerin ve minerallerin zenginliği ölü hücreleri parçalamaya yardımcı olur, ayrıca cildi nemlendirir ve canlandırır.

Antioksidanlar, leke gibi cilt problemlerinin daha hızlı iyileşmesini sağlar.

Göz sağlığını korur

Şeftali, beta-karoten bakımından zengin olup, vücutta A vitamini’ne dönüşür.

Beta-karoten sağlıklı görmenin korunmasında önemli rol oynar ve kseroftalmi ve körlük gibi çeşitli göz hastalıklarını önler.

Şeftali’de bulunan lutein ve zeaxanthin katarakt prevalansında azalma ile ilişkilidir ve yaşla ilişkili maküla dejenerasyonu‘ndan retinanın korunmasına yardımcı olur.

Gebelikte faydalıdır

Şeftali, önemli vitamin ve mineraller bulundurduğu için gebelik sırasında değerli bir meyvedir.

C vitamin’i bebeğin kemik, diş, deri, kas ve kan damarlarının sağlıklı büyümesine yardımcı olur. Hamilelik döneminde çok önemli olan demir emiliminde de yardımcı olur.

Folat spina bifida gibi sinir tüpü kusurlarının önlenmesine yardımcı olur.

Potasyum, gebelik boyunca yaygın olan kas kramplarının ve genel yorgunluğun önlenmesinde yardımcı olur.

Lif, kabızlık gibi durumları azaltır.

Sindirimi kolaylaştırır

Şeftali, alkalen içeriği ve lifi nedeniyle sindirimin sağlıklı olmasını sağlar.

Şeftali’deki lifler su emer ve kabızlık, hemoroid, mide ülseri, gastrit ve düzensiz bağırsak hareketleri gibi mide rahatsızlıklarını önlemeye yardımcı olur.

Aynı zamanda bağırsaklardaki toksik atıkların temizlenmesinde ve mide kanseri dahil olmak üzere çeşitli rahatsızlıklarının önlenmesinde yardımcı olur.

Müshil özelliklerinden dolayı böbrek ve mesane taşlarının erimesine de yardımcı olur.

Sinir sistemini rahatlatır

Şeftali’deki magnezyum, vücudun stres ve kaygılarını önlemeye ve sinir sistemini sakinleştirmeye yardımcı olur. Magnezyum eksikliği aşırı uyarılmış kaslar ve sinir sinyallerinin aktivitesinin artmasına neden olur.

Obezite’den korur

Şeftali’deki fenolik bileşiklerin metabolik sendromla mücadelede yardımcı olan anti-inflamatuar ve anti-obezite özelliklerine sahip olduğu gösterilmiştir.

Bağışıklığı güçlendirir

Şeftali, sağlıklı bir bağışıklık sisteminin korunmasına yardımcı olan askorbik asit ve çinko bakımından zengindir.

Çinko ve C vitamini, enfeksiyondan korunmada, soğuk, sıtma, pnömoni ve diyare gibi hastalıkların yaygınlığını ve şiddetini azaltmada etkili yara iyileştirici ve antioksidan özelliklere sahiptir.

Kolesterol seviyesini düşürür

Şeftali kabuğunda bulunan fenolik bileşikler LDL kolesterol seviyesinin düşürülmesinde ve iyi olan HDL kolesterol‘ün artmasına yardımcı olurlar. Bu da kalp ile ilgili hastalıkların gelişme riskini azaltmaya yardımcı olur.

Yaşlanma karşıtıdır

Şeftali anti-aging özellikleri olan bir çinko kaynağıdır.

Şeftali gibi çinko açısından zengin gıdaların tüketimi antikor üretimini teşvik eder ve serbest radikallerin neden olduğu hücre hasarını engeller.

Ayrıca erkek üreme organlarının yaşlanma sürecini vücuttaki üreme hormonu düzeylerini artırarak geciktirir.

Sağlıklı Kemikler ve Dişler

Şeftali, kalsiyum ile birlikte kemiklerin ve dişlerin güçlenmesine yardımcı olan ve vücut dokularının bakım ve onarımına yardımcı olan fosfor içerir.

Şeftali içerisindeki C vitamini de kalsiyum ile birlikte dişleri sağlam tutmaya yardımcı olur.

Detoks yapar

Şeftali vücudun temizlenmesi ve detoksifikasyonu için faydalıdır ve zararlı toksinleri karaciğerden ve böbrekten arındırmaya yardımcı olur.

Şeftali, detoks çayları gibi bitkisel detoksifikasyon ürünlerinin imalatında doğu kültürlerinde yaygın şekilde kullanılmaktadır.

Nörodejeneratif bozukluklardan korur

Şeftali ekstraktları merkezi kolinerjik sistem üzerinde faydalı etkilere sahiptir.

Kolinerjik sistem hafıza ve öğrenme işlevlerinin omurgası gibi davranan bir nörotransmitter sistemdir. Şeftali’de bulunan bileşenler, kolinerjik sistemi dejenerasyona karşı korur ve Alzheimer hastalığı gibi çeşitli bozuklukları önleyebilir.

Peki şeftali’nin içeriği nedir ?

Şeftali’nin besin değerine yakından bakalım.

Şeftali içeriği ve 100 g başına günlük ihtiyacı karşılama yüzdeleri (%)

Enerji 39 Kcal   % 2
Karbonhidrat  % 7
Protein  % 1.5
Toplam Yağ  % 1
Kolesterol yok
Diyet Lifi  % 4

Folatlar  % 1
Niasin  % 5
Pantotenik asit  % 3
Piridoksin  % 2
Riboflavin  % 3
Tiamin  % 2
Vitamin A  % 11
Vitamin C  % 11
E Vitamini  % 5
Vitamin K   % 2

Sodyum  % 0
Potasyum   % 4
Kalsiyum   % 1
Bakır   % 8
Demir   % 3
Magnezyum   % 2
Manganez   % 3
Fosfor  % 2
Çinko   % 2

Karoten-ß
Kriptoxanthin
Lutein-zeaxanthin

Şeftali’nin Zararları Var mı ?

Şeftali nispeyen az allerjik bir meyvedir.

Gebelerde fazla şeftali tüketimi kanama riskini arttırabilir.

Şeftali böcekler tarafından çok sevilen bir meyve olduğu için üzerinde çok fazla zirai ilaç kullanılır ve bu pestisit kalıntısına yol açar. İyice yıkanmalıdır. Eğer iyice yıkanmadan tüketilirse, karın ağrısı, ishal, mide bulantısı ve hatta zehirlenmelere yol açabilir.

Aşırı tüketiminde lifli yapısı nedeni ile ishale neden olabilir.

Çekirdeklerinde azda olsa siyanojen glikozitleri vardır. 100 gram nemli şeftali çekirdeği 88 mg siyanür içerir. Bu nispeten tehlikesiz bir miktardır ama 100 gram şeftali çekirdeği yerseniz tehlikeli olabilir.

Çekirdeğin çok fazla yenmesi, bazı kişilerde şiddetli baş ağrılarından kalp çarpıntılarına kadar değişen semptomlara neden olabilir.

Uzun süreli maruz kalma, solunum sıkıntısı ve /veya koroner yetmezliğe neden olabilen, hayatı tehdit eden toksisite seviyelerine neden olabilir. Bu tabi çok aşırı çekirdek içi yemekle olur, ama yinede şeftali çekirdeği yemeyin.

 

 

Bir Cevap Yazın

error: Oops. iceriklerimiz okuman icindir, kopyalaman icin degil !
%d blogcu bunu beğendi: