Sıcak (Ateş) Basması Neden Olur, Sıcak Basması ve Halsizlik Hamilelik Belirtisi midir ?

Sıcak Basması baş ve boyun bölgesinde başlayan bir ısı hissidir. Sıcak basması, kadınların menopozal geçiş öncesi ve erken dönemlerinde yaşadığı yaygın bir semptomdur.

Bununla birlikte, menopoza yaklaşan kadınların hepsinde sıcak basması görülmez.

Sıcak basması ne kadar sürer ?

Sıcak basması genellikle 30 saniye ile birkaç dakika arası kadar kısa sürelidir.

Geleneksel olarak, kadınlarda menopozdan sonra yalnızca birkaç yıl sıcak basması görüldüğüne inanılırdı. En son veriler, birçok kadının daha uzun zaman periyodlarında sıcak basması yaşayabileceğini göstermektedir.

Sıcak basması şikayetinin kadınlarda menopoz sonrası ortalama 4,9 yıl sürdüğü hesaplanmıştır. Kadınların üçte birinde menopozdan sonra 10 yıldır süren sıcak basması şikayetleri devam eder.

Menopozda ve Gebelerde ateş yani sıcak basması ne zaman başlar ?

Gebelerin % 75’inde erken hamilelik döneminde özellikle geceleri ateş basması sıktır ve nedeni de yine hormonların dalgalanmasıdır.

Ateş basması, hamileliğin bir parçası olarak kabul edilir, ilk 3 ayda başlar ve doğum sonrası geçer.

Hamileliğin birinci ve ikinci trimester döneminde ateş basması ve terlemenin diğer nedenleri şunlar olabilir:

Metabolizma artışı
Aşırı vücut ağırlığı
Yeme ve uyku düzensizliği
Anksiyete, stres ve öfke
Dehidratasyon yani sıvı kaybı

Hamilelikte ateş basması son derece rahatsız edici bir durum iken, riske yol açmaz ve genelde herhangi bir tıbbi tedaviye gerek duyulmaz.

Sıcak basmasına ne sebep olur ? Sıcak basması ve halsizlik birlikte olursa ?

Yaşlanma sürecine eşlik eden karmaşık hormonal değişiklikler, özellikle kadının menopoza yaklaşmasıyla düşen östrojen seviyelerinin, sıcak basmalarının altında yatan neden olduğu düşünülmektedir.

Termoregülasyon yani vücudun vücut ısısını kontrol etmek için kullandığı yöntemlerde bir bozukluk sıcak basmasından sorumludur, ancak değişen hormon düzeylerinin termoregülasyonu nasıl etkilediği tam olarak anlaşılamamıştır.

Sıcak basması sırasında halsizlik de varsa enfeksiyon belirtisi de olabilir.

Sıcak basması, menopozal geçişin karakteristik bir semptomu olarak düşünülür. Bununla beraber termoregülasyon sürecini etkileyen bazı nadir tıbbi koşulların bir sonucu olarak erkeklerde ve genç kadınlarda veya hamilelerde de meydana gelebilir.

Örneğin, büyük miktarda serotonin salgılayan bir tür endokrin tümörden kaynaklanan karsinoid sendrom sıcak basmasına neden olabilir.

Sıcak basması bazı ilaçların bir yan etkisi olarak gelişebilir ve bazen ateş ve /veya gece terlemesi ile ilişkili olabilen ciddi enfeksiyonlar veya kanserlerde de ortaya çıkabilir.

Sıcak basmasında neler hissedilir ve bulguları nelerdir ?

Sıcak basması genellikle kısa, yaklaşık 30 saniye ile birkaç dakika süren bir olaydır.
Flushing yani cildin kızarıklığı, sıcak basmasına eşlik edebilir.
Aşırı terleme de ortaya çıkabilir. Uyku sırasında sıcak basması meydana geldiğinde gece terlemesi eşlik edebilir.
Sıcak basması sırasında anksiyete gelişebilir.
Bazen, sıcak basması sırasında kalp çarpıntıları meydana gelebilir.

Menopozda yaklaşan kadınlarda sıcak basmalarının başlama zamanı değişkenlik göstermektedir.

Tüm kadınlarda sıcak basması görülmese de, normalde adet gören birçok kadında, menopozun başlamasından birkaç yıl önce bile sıcak basması yaşanmaya başlar.

Bir kadında sıcak basması yaşanıp yaşanmayacağını tahmin etmek imkansızdır.

Menopozal geçiş döneminde kadınların yaklaşık % 40 -% 85’inde sıcak basması yaşanır.

Sıcak basmasının nedenleri nasıl teşhis edilir ?

Sıcak basması bir belirtidir, tıbbi bir durum değildir. Yani birçok hastalıkta ve fizyolojik durumda görülebilir.

Bayansa özellikle kadın doğum uzmanları sıcak basması olup olmadığını belirleyebilir. Hastadan, sıcak basmasını, ne sıklıkta ve ne zaman oluştuğunu ve varsa başka ilişkili semptomları tarif etmesi istenecektir.

Tıbbi öykü ile birlikte fizik muayene ve gerekirse ileri testler sıcak basmanın nedenini belirlemeye yardımcı olabilir.

Tanıda, hormon düzeylerini ölçmek veya sıcak basmalarından sorumlu olabilecek diğer durumların (enfeksiyon gibi) belirtilerini bulmak için kan testleri yapılabilir.

Sıcak basmasının tedavisi nasıldır ?

Sıcak basması için çeşitli tedaviler vardır:

Hormon tedavisi
Biyolojik olarak hormon tedavisi
Diğer ilaç tedavileri
Tamamlayıcı ve alternatif tedaviler
fitoöstrojenler
Alternatif terapiler bunlar arasındadır.

Bunlardan bazıları klinik çalışmalarla test edilmemiştir ve onaylanmamıştır.

Sıcak basması için hormon tedavisi

Geleneksel olarak, sıcak basmaları ya oral ya da transdermal östrojen formlarıyla tedavi edilmiştir.

Eskiden hormon replasman tedavisi (HRT) olarak anılan hormon tedavisi veya postmenopozal hormon terapisi (PHT), tek başına östrojen veya östrojen ve progesteron kombinasyonundan oluşur.

Tüm mevcut reçeteli östrojen ilaçları, ister oral isterse transdermal olsun, sıcak basmasının sıklığını ve şiddetini azaltmada etkilidir.

Bununla birlikte, uzun vadeli çalışmalar, östrojen ve progesteron kombine hormon tedavisi alan kadınlarda  kalp krizi, felç ve meme kanseri için artmış riski saptadı.

Daha sonraki çalışmalar, tek başına östrojenin inme riskinde artış yaptığını ama kalp krizi veya meme kanseri ile ilişkili olmadığını gösterdi.

Bununla birlikte, tek başına östrojen tedavisi, uterusu cerrahi olarak çıkartılmamış menopoz sonrası kadınlarda endometriyal yani rahim ağzı kanseri gelişme riskini artırmaktadır.

Bu nedenle, hormon tedavisine başlama veya devam etme kararı, hastanın ve doktorun, tıbbi geçmişi ile birlikte tedavinin doğasında olan riskleri ve faydalarını hesaba katması gereken bireysel bir durumdur.

Hali hazırda, eğer hormon tedavisi kullanılıyorsa, mümkün olan en kısa sürede en küçük etkili dozda kullanılması önerilir.

Sıcak basması için biyo-tanımlı hormon tedavisi

Son yıllarda, perimenopozal kadınlar için “biyo-tanımlayıcı” hormon terapisinin kullanımı konusunda artan bir ilgi söz konusudur.

Hormonlar, doğal olarak oluşan bitki ürünlerinden türetilen bileşikleri değiştirerek bir laboratuarda yapılır. Bu biyo-tanımlı hormon preparatlarının bazıları FDA tarafından onaylanmış ve ilaç firmaları tarafından imal edilmiştir.

Sıcak basması için diğer reçeteli ilaç tedavileri

Seçici serotonin geri alım inhibitörü (SSRI) ilaçlarının menopozal sıcak basmalarını azaltmada etkili olduğu gösterilmiştir. Bu ilaçlar genelde depresyon ve anksiyete ve diğer durumların tedavisinde kullanılır.

Paroksetin, menopozla ilişkili şiddetli sıcak basmalarını hafifletmek için onaylanmış bir SSRIdır.

Klonidin bazı kadınlarda sıcak basmalarını hafifleten antihipertansif bir ilaçtır.

Nöbetlerin tedavisinde öncelikle kullanılan bir ilaç olan Gabapentin (Neurontin) de sıcak basmaların tedavisinde etkili olmuştur.

Megestrol asetat (Megace), bazen sıcak basmalarını hafifletmeye yardımcı olmak için kısa vadede reçete edilen bir progestindir ancak bu ilaç, sıcak basması için ilk basamak tedavisi olarak genellikle tavsiye edilmez. İlaç aniden kesilirse ciddi yan etkiler ortaya çıkabilir. Megestrol kilo aldırabilir.

Medroksiprogesteron asetat (Depo-Provera) başka bir progestin ilacıdır ve sıcak basmalarını tedavi etmek için enjeksiyon ile uygulanır. Kilo almanın yanı sıra kemik kaybına da neden olabilir.

Sıcak basmasında doğal ve ev ilaçları var mıdır ?

Bazı kadınlar, egzersiz programlarının veya gevşeme yöntemlerinin sıcak basmalarını kontrol etmeye yardımcı olduğunu bildirirmişlerdir.

Serin bir uyku ortamının sağlanması ve pamuklu yatak örtülerinin kullanılması ilişkili rahatsızlıklarda bir miktar fayda sağlar.

Birçok kadın, sıcak basması tedavisinde, bitkisel ürünleri, vitaminleri, bitki östrojenlerini ve diğer maddeler de dahil olmak üzere alternatif terapileri dener ama doktorunuza danışmadan bunları kullanmayın çünkü etkileri ve güvenilirlikleri bilimsel olarak kanıtlanmamıştır.

Bununla birlikte, bazı alternatif tedaviler iyi tasarlanmış klinik çalışmalarda değerlendirilmiştir. Bazı araştırmalarla bilimsel olarak incelenen alternatif tedaviler fito östrojenleri (bitki östrojenleri, izoflavonlar), siyah cohosh yani karayılan otu ve E vitaminini içerir.

Sıcak basması için siyah cohosh

Siyah cohosh giderek daha popüler hale gelen bitkisel bir preparattır ve Kuzey Amerika Menopoz Derneği, menopoz semptomlarını tedavi etmek için  siyah cohosh kullanımını 6 aya kadar bir süre için desteklemektedir.

Bazı çalışmalar, siyah cohosh’ın sıcak basmalarını azaltabileceğini göstermiştir ancak  bu ürünün uzun vadeli yararları ve güvenliği için bilimsel çalışmalar yapılmamıştır.

Menopoz belirtileri için soya ve diğer bitki kaynakları

İzoflavonlar, soya ve fitoestrojenler olan diğer bitkilerde (civciv bezelye ve mercimek gibi) veya bitki kökenli estrojenlerde bulunan kimyasal bileşiklerdir.

Vücut tarafından doğal olarak üretilen östrojenlere benzer kimyasal yapılara sahiplerdir, ancak östrojen olarak etkinlikleri, gerçek östrojenlere kıyasla çok daha düşüktür.

Bazı çalışmalar, bu bileşiklerin sıcak basmaları ve menopozun diğer semptomlarını hafifletmesine yardımcı olabileceğini göstermiştir.

Özellikle, meme kanseri geçirmiş ve östrojenle hormon tedavisi (HT) almak istemeyen kadınlar bazen menopoz semptomlarının hafifletilmesi için soya ürünleri kullanıyorlar. Bununla birlikte, bazı fitoestrojenler belirli durumlarda anti-östrojenik özelliklere sahip olabilir ve bu preparatların genel riskleri henüz belirlenmemiştir.

Birçok kadın arasında bitki östrojenlerinin “doğal” olduğu ve bu nedenle hormon terapisine göre daha güvenli olduğu konusunda bir algı vardır, ancak bu bilimsel olarak kanıtlanmamıştır.

Diğer bitkiler ve takviyeler

Meyan kökü
Çuha çiçeği yağı
Dong quai
Chasteberry ve
Vahşi yam

Sıcak basmasında bu ürünlerin güvenlik ve etkinliği de bilimsel olarak ispatlanmamıştır.

Sıcak basmasında hangi doktora başvurulmalıdır ?

Birçok kadın yaklaşan menopozla ilişkili sıcak basmalarının tedavisi için kadın doğum uzmanına başvurur ve bu doğru bir yaklaşımdır.

Yine dahiliyeciler ve aile hekimleri de dahil olmak üzere diğer uzmanlar da teşhis ve tedavi edebilir.

Sıcak basması önlenebilir mi ?

Sıcak basması önlenemez ama yukarıdaki tedavi yöntemleri sıklığını ve şiddetini azaltabilir.

 

Bir Cevap Yazın

error: Oops. iceriklerimiz okuman icindir, kopyalaman icin degil !
%d blogcu bunu beğendi: