Trigliserid Nedir, Yüksekliği Neden Olur ?

Trigliserid kanda ölçülen lipid yani kabaca Yağ‘lardan biridir ve yüksek olması başta Kalp ve Damar hastalıkları açısından risk oluşturur.

Trigliserid lipid profilinde en çok istenen testlerin başında gelir.

Özellikle Kalp ve Koroner kalp hastalığı riskinin değerlendirilmesine yönelik tarama ve takip çalışmaları sırasında, Pankreatit’lerde, Rutin Check Up’larda Total Kolesterol, LDL ve HDL-kolesterol ile birlikte kullanılır.

 

Trigliserid Nedir ?

Trigliserid, 3 yağ asidi ile ester oluşturmuş gliserol’den oluşan bir lipit grubudur. Suda çözünmez, kanda lipoproteinler içinde taşınır.

Endojen (vücut içi) kaynaklı olanlar VLDL, eksojen yani gıdalarla alınanlar Şilomikron içinde taşınır.

Vücudun yağ depolarının % 95 kadarı Trigliserid’ten oluşur.

Yağlı yemek sonrasında kanda Trigliserid konsantrasyonu hızla yükselmeye başlar, yaklaşık 4 saat kadar sonra en yüksek düzeyine ulaşır ve yaklaşık 8 saat boyunca yüksek kalır.

Kimler Trigliserid Testi Yaptırmalı ?

Özellikle Diabet, Obezite, Periferik Damar hastalığı, Hipertansiyon ve Kronik Böbrek hastalığı gibi Koroner Kalp hastalığı riskini yükselten hastalığı olan kişilere ve Ailevi Hiperlipidemi hastalığı olanlara Trigliserid  kontrolü yapılması uygun olur.

 

Trigliserid Yüksekliği Tehlikeli mi ?

Trigliserid yüksekliği, Koroner Kalp hastalığı riskini artırmanın dışında Pankreatit‘e sebep olabilmesi nedeniyle de önemlidir.

Ancak Pankreatit’e genellikle 1000 mg/dL üzerindeki Trigliserid konsantrasyonları sebep olur. Bu kadar yüksek değerlere tek başına Şilomikron (Tip I) veya hem Şilomikron ve hem de VLDL (Tip V) Hiperlipidemi’lerde rastlanır.

Ailevi Kombine Hiperlipidemi veya Ailevi Hipertrigliseridemi vakalarında, beraberinde fazla Alkol kullanımı ve kontrolsüz Diabet de bulunması halinde, erüptif ksantoma, korneal arcus, ksantalezma ve lipemia retinalis gibi zarar verici ve zedeleyici klinik bulgular ortaya çıkabilir.

Trigliserid Yüksekliği Neden Olur ?

Tip I, IIb, III, IV ve V Hiperlipoproteinemiler

Ailevi Lipoprotein Lipaz eksikliği

Lipoprotein Lipaz kofaktör (Apo CII) yetersizliği

Familyal DisBeta-lipoproteinemi

Familyal Kombine Hiperlipidemi

Obezite

Viral Hepatitler

Alkolizm

Alkolik Siroz

Biliyer Siroz

Ekstrahepatik Biliyer obstrüksiyon

Akut ve Kronik Pankreatitler

Nefrotik Sendrom

Kronik Böbrek yetmezliği

Hipotiroidizm

Diabet (Şeker Hastalığı)

Gut

Gebelik

Tip I, III ve VI Glikojen depo hastalıkları

Karbohidrattan zengin beslenme

Stres gibi pek çok nedene bağlı olarak serum Trigliserid konsantrasyonu yüksek bulunabilir.

Trigliserid Düşüklüğü Neden Olur ?

Hipo ve A-Betalipoproteinemi

KOAH

Beyin enfarktüsü

Hipertiroidizm

Hiperparatiroidizm

Laktozüri

Malnütrisyon

Malabsorbsiyon

İntestinal Lenfanjiektazi ve

Son safha Karaciğer hastalığı’nda serum Trigliserid konsantrasyonu düşük bulunur.

Trigliserid Testi Nasıl Yapılır ?

Bu test için en az 12 saatlik açlık gereklidir. Su hariç birşey içilmez ve yenmez.

Koldan alınan kan serum kısmı ayrılır ve bu serum cihaza verilerek çalışılır.

Kişinin kan vermeden önceki 3 hafta boyunca stabil bir diyet uygulaması, son 3 gün içinde alkol almaması gereklidir.

Trigliserid Normal Değerleri (Referans Aralıklar) Nedir ?

Aynı bireylerde gün içi Trigliserid değişimin % 6-40 arasında olabildiği görülmüştür. Yani Trigliserid değerleri çok değişken çıkabilir. Onun için kan vermeden önce açlık şarttır.

Yetişkinler :

150 mg/dL ve altı :  istenen düzey

150-199 mg/dl : sınırda yüksek

200 mg/dl ve üstü : yüksek

2-17 yaş : NCEP (National Cholesterol Education Program) tarafından benimsenen sınıflamaya göre:

90 mg/dl ve altı : istenen düzey

90-129 mg/dl : sınırda yüksek

130 mg/dl ve üstü : yüksek değer kabul edilir.