Triptaz Testi Nedir, Yüksekliği Neden Olur ?

Triptaz Mast hücrelerinde bulunan bir enzimdir ve Mast hücresi aktivasyonu için bir marker olarak kullanılır.

İnfluenza A virüsünün Hemagglutinin yüzey proteininin parçalanmasından, böylece aktive edilmesinden ve grip semptomlarına neden olmasından sorumlu olduğuna inanılmaktadır.

Triptaz Testi Nedir ?

Triptaz, Histamin ve diğer kimyasallarla birlikte Mast hücrelerinden salınan bir enzimdir. Alerjik (hipersensitivite) yanı sıra normal bir bağışıklık tepkisinin bir parçası olarak salınır.

Mast hücreleri, vücutta bulunan büyük doku hücreleridir. En yüksek miktarlarda cilt, bağırsak ve hava kanallarının mukozası ve kemik iliğinde bulunurlar. 

Serum seviyeleri normalde 11.5 ng/mL’den düşüktür. Hem anafilaktik hem de anafilaktoid reaksiyonlarda yüksek serum Triptaz seviyeleri ortaya çıkar, ancak negatif bir test anafilaksiyi dışlamaz.

Triptaz’ın, gıda alerjisi reaksiyonlarında yükselme olasılığı daha düşüktür.

Serum Triptaz yüksekliği Sistemik Mastositoz veya Eozinofilik Lösemi varlığının bir göstergesi olarak kabul edilir.

Normalde, kandaki seviyesi çok düşüktür. Mast hücreleri aktive edildiğinde seviye artar. 15 ila 30 dakika içinde yükselir, 1 ila 2 saatte zirve yapar ve birkaç saat ile gün içinde normale döner.

Triptaz Yüksekliği Neden Olur ?

Şiddetli alerjisi olan kişilerde, birçok Mast hücresinin aktivasyonu, anafilaksi olarak bilinen aşırı alerjik reaksiyon formu ile kurdeşen (ciltte kabarcıklar), düşük tansiyon, solunum yolunda darlık ve hatta ölüme yol açabilir.

Anafilaksi belirtileri :

Flushing
Boğaz, yüz, dil veya gözlerin şişmesi
Düşük kan basıncı
Bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı şeklindedir.

Triptaz seviyeleri anafilaksi olan kişilerde çok yüksek değerlere çıkar.

Bazı durumlarda, Mast hücresi aktivasyon bozukluğu olan kişilerde Triptaz seviyeleri yüksek olur.

Nadir görülen bir hastalık olan Mastositoz‘da da önemli ölçüde ve kalıcı olarak kanda artabilir. Bu hastalıkta Mast hücre sayısında anormal bir artış vardır ve bu hücreler ciltte (kutanöz mastositoz) veya organlarda (sistemik mastositoz) birikir.

Sistemik Mastositoz yavaş ilerleyebilir veya agresif olabilir. Organlarda işlev bozukluğu ve nadir durumlarda Lösemi formuna neden olur.

Bu tür rahatsızlıkları olan insanlar şiddetli alerjisi olan kişilerle aynı semptom ve bulguların çoğuna sahip olabilir, ancak genellikle belirli bir yiyeceğe (yer fıstığı gibi) veya arı sokmasına maruz kalma gibi herhangi bir özel tetikleyici durum yoktur.

Sistemik Mastositoz ile peptik ülserler, kronik ishal, eklem ağrısı, Dalak, Lenf düğümleri ve Karaciğer gibi organlarda genişleme görülebilir. Döküntülerle deri tutulumu veya karakteristik kırmızı, kabarık lezyonlar olabilir.

Triptaz Testi Nasıl Yapılır ?

Koldan alınan bir tüp kandan çalışılır. Açlık gerekli değildir.

Her Triptaz Yüksekliği Mastositoz Demek mi ?

Normal Triptaz sonuçları, bir kişinin semptomlarının Mast hücresi aktivasyonundan kaynaklanmadığını gösterebilir veya örnek zamanlaması ile ilgili bir sorun da olabilir.

Anafilaksi ile Triptaz seviyeleri tipik olarak yaklaşık 1-2 saat sonra zirve yapar ama örnek çok erken veya geç alınırsa, normal sonuçlar da alınabilir.

Histamin ise anafilaksi başlangıcından birkaç dakika içinde zirve yapar ve yaklaşık bir saat sonra normale döner.

Sistemik Mastositozdan şüpheleniliyorsa, yükselmiş Triptaz testinin ardından kemik iliği aspirasyon ve biyopsisi yapılabilir. 

Triptaz ayrıca ;

Astım

Miyelodisplastik sendrom 

Akut Miyelositik Lösemi ile de yükselebilir.

 

Bir cevap yazın